هدف

- اينکه دارائى‌هاى ثابت مورد بحث از لحاظ عينى و فيزيکى واقعاً وجود دارند و مورد بهره‌بردارى (يا قابل بهره‌برداري) مى‌باشند.


- اينکه دارائى‌هاى ثابت مورد بحث در مالکيت بلاشک مؤسسهٔ مورد رسيدگى مى‌باشد و چنانچه هرگونه قيد و شرطى نسبت به مالکيت آنها وجود دارد (مانند در رهن بودن آنها) اين موضوع در يادداشت‌هاى صورت‌هاى مالى به‌نحو مقتضى روشن شده باشد.


- اينکه مبناء قيمت‌گذارى دارائى‌هاى ثابت و استهلاک آنها (يا کاهش ارزش به هر علت ديگر) با اصول و موازين پذيرفته شده و متداول حسابدارى منطبق مى‌باشد و چنانچه مبانى به‌کار رفته براى قيمت‌گذارى يا محاسبهٔ استهلاک (يا کاهش ارزش هر علت ديگر) نسبت به سال قبل تغيير يافته است، اين موضوع و اثر ريالى آن در سود يا زيان سال، و هم‌چنين در وضع مالى شرکت در تاريخ ترازنامه، در يادداشت‌هاى پيوست صورت‌هاى مالى روشن شده باشد.

روش‌هاى کار

روش‌هاى کار که در مؤسسه مورد رسيدگى از لحاظ خريد، کنترل فيزيکي، استهلاک و حسابدارى دارائى‌هاى ثابت اجراء مى‌گردد بايد قبل از شروع به رسيدگى هر قسمت از کار معلوم گردد. براى اين منظور چنانچه قبلاً پرسش‌نامهٔ کنترل داخلى يا يادداشت‌هاى مربوط به روش‌هاى کار صاحب‌کار تهيه شده است، آنها را به ‌دقت مطالعه کنيد و چنانچه اين مدارک قبلاً تهيه نگرديده در موقع شروع هر قسمت از رسيدگى‌هاى زير نخست قسمت مربوطه پرسش‌نامه کنترل داخلى را تکميل نموده و در موارد مقتضى نسبت به روش‌هاى کار صاحب‌کار يادداشت‌هاى کافى تهيه نمائيد. سپس بر اساس اطلاعات به‌دست آمده به‌شرح فوق اقدامات حسابرسى زير را با توجه به مدارک حسابدارى و عملياتى صاحب‌کار و سيستم کنترل داخلى برقرار شده اجراء نمائيد.

سرکاربرگ‌ها

يک سرکاربرگ تهيه کنيد که در آن اطلاعات مربوط به دارائى‌هاى ثابت بر حسب سرفصل دارائى نشان داده شده باشد، به‌طورى که جمع ستون‌هاى مربوط بر حسب مورد معادل ارقام مربوطه مندرج در ترازنامه، صورت سود و زيان، و صورت منابع و مصارف وجوه باشد.


اين کاربرگ بايد براى هر سرفصل از دارائى‌هاى ثابت شامل اطلاعات زير باشد:


قيمت تمام شده در آغاز سال، اضافات طى سال، دارائى‌هاى فروخته شده، خارج شده و يا برکنار شده در طى سال، قيمت تمام شده در پايان سال، ذخيرهٔ استهلاک در آغاز سال، استهلاک سال، ذخيرهٔ استهلاک مربوط به دارائى‌هاى فروخته شده، خارج شده و يا برکنار شده و بالاخره ذخيرهٔ استهلاک در پايان سال و ارزش دفترى هر سرفصل.


هم‌چنين در مورد هر سرفصل به‌طور جداگانه يک کاربرگ تهيه کنيد که در طى آن اضافات طى سال و اقلام فروخته شده يا خارج شده و يا برکنار شده در طى سال (با ذکر مبلغ استهلاک) به تفکيک نيمهٔ اول و نيمهٔ دوم نشان داده شده باشد. چنانچه اقلام مربوطه به هر سرفصل متعدد باشد، کافى است مبالغ به‌طور کلى و يا برحسب سرفصل‌هاى عمده ذکر گردد ولى در غير اين‌صورت ريز اقلام داده شود.