هدف

ـ اينکه ورود و خروج کالا به انبارهاى مؤسسهٔ مورد رسيدگى ـ و نقل و انتقال بين آنها ـ تحت کنترل بوده و به‌نحو صحيح و کافى در مدارک مستقلى منعکس مى‌گردد.


ـ اينکه هرگونه ورود و خروج منعکس شده در دفاتر و يا کارت‌هاى حسابدارى ثبت مى‌شود و متقابلاً همهٔ ثبت‌هائى که در اين مدارک به‌عمل مى‌آيد متکى به اسناد صادره در منبع مى‌باشد.


ـ اين‌که هرگونه مبالغ ريالى و محاسباتى به‌نحو صحيح به‌دست آمده و در حساب‌هاى صحيح منعکس مى‌گردد.


ـ اين‌که موجودى‌ها به‌طور ادوارى مورد بازرسى و کنترل قرار گرفته هرگونه کسرى يا زيادى و يا هرگونه خرابى و از بين‌رفتگى مورد رسيدگى قرار گرفته مدارک مربوط به‌نحو مقتضى اصلاح مى‌شوند.

رسيدگى‌ها

رسيدگى کنيد که در نقطهٔ ورود به محوطهٔ کارخانه و يا انبارها چه نوع کنترل‌هائى وجود دارد که بتوان گفت هرگونه ورود و خروج کالا به‌طور صحيح انعکاس مى‌يابد. رسيدگى کنيد که اين کنترل‌ها در عمل تا چه اندازه مورد پيروى قرار مى‌گيرند؟


رسيدگى کنيد که برگ‌هاى حواله و قبض انبار (يا تحت هر نام ديگرى که وجود دارند) داراى شماره رديف چاپى بوده و در هر زمان فقط يک دسته از آنها مورد استفاده بوده و دسته‌هاى بلااستفاده تحت کنترل مى‌باشد.


يک کاربرگ تهيه کنيد که تعدادى ورود و خروج کالا را طبق مدارک تهيه شده در منبع نشان دهد. سپس مراحل مختلف انعکاس اين مدارک را در دفاتر و کارت‌‌ها و ساير مدارک حسابدارى رديابى کنيد.


رسيدگى کنيد که در مورد صدور کالا، گيرندهٔ کالا يا مواد، دريافت آن را طبق مشخصات قيد شده تائيد نموده است.


در مورد کالاى وارده، رسيدگى کنيد که اقلام دريافتى از خارج، از لحاظ کيفيت مورد بازرسى قرار گرفته و فقط پس از تائيد وارد انبار مى‌شود. رسيدگى کنيد که در هر ورود مقدار کالاى واردهٔ مورد تائيد انباردار قرار گرفته ضمناً هيچ‌گونه ورود کالائى بدون مجوز قبلى صورت نمى‌گيرد.


يک دورهٔ يک ماهه را در طى سال به‌طور تصادفى انتخاب کرده و ريدگى کنيد که کليهٔ حواله‌ها و قبض انبارها طبق شماره رديف چاپى مورد استفاده قرار گرفته و در مدارک مربوطه به ثبت رسيده‌اند. چنانچه هر برگه‌اى باطل شده باشد لاشهٔ باطل شدهٔ آن را ملاحظه کنيد.


يک کاربرگ تهيه کنيد که شامل تعدادى اقلام وارده به انبار طبق کارت‌هاى انبار باشد. صحت ثبت اين اقلام را در کارت‌هاى حسابدارى انبار رديابى کنيد. سپس در مورد همين اقلام رسيدگى کنيد که قيمت‌گذارى کارت‌هاى حسابدارى انبار با توجه به روش حسابدارى اتخاذ شده صحيح صورت گرفته است.


يک کاربرگ تهيه کنيد که شامل تعدادى اقلام صادره از انبار باشد. صحت ثبت اين اقلام را در کارت‌هاى حسابدارى انبار رديابى کنيد و رسيدگى کنيد که در حساب طرف مربوطه (مثلاً کار در جريان) به قيمت تمام شدهٔ صحيح وارد شده‌اند.


حساب کار در جريان را براى يک دوره طى سال مورد بررسى قرار داده، اقلام مندرج در آن را با مدارک خلاصه مربوطه از قبيل مواد و کار مستقيم و تسهيم هزينه‌هاى غيرمستقيم رديابى کنيد. اطمينان حاصل نمائيد که اين نوع مدارک تحت پوشش ساير قسمت‌هاى برنامهٔ حسابرسى مورد رسيدگى قرار مى‌گيرند.


رسيدگى کنيد که در حساب کار در جريان و در صورت تجزيه و تحليل، در کليهٔ صورت‌هاى مربوطه، کار و مواد مستقيم بر حسب روش احتساب قيمت تمام شده کالاى ساخته شده به حساب صحيح منظور شده و هم‌چنين هزينه‌هاى سربار به‌نحو صحيح بين مراکز هزينه سرشکن شده در حساب کار در جريان به حساب صحيح منظور شده باشد.


چنان‌که موجودى‌هاى جنسى به‌طور دائمى مورد شمارش قرار مى‌گيرند، رسيدگى کنيد که هر يک از اقلام انبار لااقل يک بار در سال شمارش مى‌شود. در اين حالت، طىّ کاربرگى تعدادى اقلام انبار را به‌طور واقعى کرده نتيجه را با مدارک انبار و مدارک حسابدارى انبار تطبيق دهيد.


چنان‌که موجودى‌هاى جنسى يک بار در سال (مثلاً در آخر سال) شمارش مى‌شود، در آن‌صورت جهت ملاحظه نتايج حاصل از شمارش موجودى‌ها و انبارگرداني، در محل حضور به هم رسانيده و طبق قسمت مربوطه برنامهٔ حسابرسى نهائى اقدام کنيد.