اكثر مردم بر این موضوع واقفند كه ورزش، بخش مهمی از نحوه زندگی است. ورزش منظم سلامت جسمی و عقلی را حفظ می كند و قادر است، خطر پیدایش بیماری های مزمن را كاهش دهد، امید به بقا را افزایش دهد و كیفیت زندگی را در طول سال های آینده بهبود بخشد. اگر ورزش را جزیی از برنامه روزمره خود نمایید، احتمالاً درخواهید یافت كه انرژی بیشتری برای انجام فعالیت های روزانه معمول ـ مثل خرید، كار منزل، مراقبت از كودك و باغبانی ـ دارید.

فواید ورزش برای سلامتی

ورزش منظم برای بیشتر دستگاه های بدن سودمند است. به ویژه دستگاه قلبی ـ عروقی، دستگاه عضلانی ـ اسكلتی و دستگاه تنفسی. ورزش كردن همچنین با فراهم كردن انبساط خاطر، كاهش استرس و ایجاد تغییراتی كه باعث بهبود خلق می شوند، برای سلامت ذهنی هم مفید است.

طرح ریزی برنامه ورزشی

برای مفید واقع شدن ورزش، باید مرتب ورزش كرد. توصیه می شود روزانه حداقل ۳۰ دقیقه ورزش سبك ـ مثلاً پیاده روی سریع ـ و در حداقل ۵ روز هفته انجام شود. برای آمادگی جسمانی بیشتر یا برای كاهش وزن باید بیشتر ورزش كنید. باید به انجام دادن فعالیت هایی بپردازید كه قلب و شش ها را به فعالیت وادارند (افزایش استقامت)، تحرك مفاصل را بهبود بخشند (افزایش انعطاف پذیری) و قدرت عضلانی را افزایش دهند. اگر تا به حال اصلاً به صورت مرتب ورزش نكرده اید یا از نظر سلامت مشكلاتی دارید، قبل از شروع مرتب ورزش با پزشك خود مشورت كنید.

ورزش كردن سالم و بی خطر

برای اجتناب از آسیب یا ورزش بیش از حد، اهداف واقع گرایانه ای برای خود معین كنید. اگر آمادگی جسمانی كافی ندارید، ورزش را به آرامی شروع كنید و به تدریج آن را افزایش دهید. مراقب باشید كه بیش از حد ورزش نكنید به طوری كه احساس درد یا ناخوشی ننمایید. حتماً برای ورزش از كفش، لباس و تجهیزات محافظتی مناسب استفاده كنید. هرگاه كه ورزش می كنید برای پیشگیری از كرامپ عضلانی و خشكی بدن و به حداقل رساندن خطر آسیب به بدن، ابتدا بدن را گرم كنید و در پایان هم به تدریج بدن را سرد كنید نه آن كه ناگهان به ورزش خاتمه دهید. چنین برنامه ای مستلزم ورزشهای سبك هوازی مثل هروله كردن است كه باید به دنبال آن یك رشته حركات كششی عضلانی هم انجام داد. در اینجا، دو نمونه ا ز حركات كششی را نشان داده ایم: دست خود را بر روی زانوهای خود بگذارید تا بتوانید بدنتان را ثابت نگاه دارید. در حالی كه لگن خود را حركت می دهید، كمر خود را صاف نگاه دارید.

كشش لگن و ران

زانو بزنید و یكی از پاها را بر روی زمین و در جلوی خود بگذارید. لگن خود را به سمت پایین و جلو حركت دهید به طوری كه عضلات پشت ران كشیده شوند. همین كار را برای پای دیگر انجام دهید.

كشش كمر

زانو بزنید و روی پاشنه های خود بنشینید. بازوی خود را رو به بالای سر خود بكشید و به جلو خم شوید و كف دست خود را بر روی زمین بگذارید. بازو، سر و بدن خود را در یك امتداد نگاه دارید.

ورزش در سنین مختلف

اكثر افراد ـ در هر سنی كه باشند ـ از ورزش بهره های جسمی و ذهنی مختلف می برند، ورزش علاوه بر بهبود كلی انعطاف پذیری، قدرت و استقامت، منافع متفاوتی برای افراد با گروه های سنی متفاوت دارد. در كودكان، ورزش به پرورش استخوان ها و عضلات قوی كمك می كند، توازن و هماهنگی حركتی را بهبود می بخشد و نوعی سرگرمی هم است. در بزرگسالان، ورزش، خطر بیماری های قلبی را به حداقل می رساند، در افراد مسن، ورزش، فرایندهای همراه با پیری ـ مثل كاهش تراكم استخوان ـ را كند می كند و این افراد را قادر می كند تا مدت بیشتری توانایی حركت خود را حفظ كنند. ورزش منظم به زنان باردار نیز كمك می كند تا بهتر از عهده نیازهای دوران بارداری و زایمان برآیند.

فعالیت كودكان

بازی هایی چون فوتبال قادرند جنبه های مختلف جسمی كودك از قبیل قدرت، تعادل و هماهنگی و توازن حركتی را بهبود بخشند. چنین بازی هایی موجب سرگرمی هستند و به كودك امكان می دهند تا از بین دیگر بازیكنان برای خود دوستانی بیابد.

زنان باردار

شنا كردن ملایم در دوران بارداری به شما این امكان را می دهد تا در حال كه آب وزن بدن را تحمل می كند، به كشش عضلات و ورزش دادن آنها بپردازید.

افزایش سن

فعالیت هایی همچون پیاده روی با حفظ قدرت عضلانی و انعطاف پذیری مفاصل كمك می كند تا آثار ناشی از افزایش سن كمتر شود.