تریبولوس یک داروی گیاهی به حساب می آید که در آب وهوای گرم و معتدل می روید و در کشورهای مختلفی از جمله آمریکا، مکزیک، اروپای شرقی، هند و چین یافت می شود. از قدیم در برخی کشورها برای کمک به درمان ضعف جنسی و ناباروری در مردان مورد استفاده قرار می گرفته. مصرف این گیاه به شکل داروئی در اواخر دهه ۷۰ در اروپای شرقی رواج یافت و چند سالی است که عصاره آن به عنوان مکمل غذائی به خاطر قابلیت های احتمالی در افزایش ترشح تستسترون و در نتیجه افزایش قدرت عضلانی در میان ورزشکاران رواج یافته است.

حقیقت این است که تحقیقات بسیار محدودی در خارج از اروپای شرقی در مورد تریبولوس انجام شده. علاوه بر اینکه اغلب تحقیقاتی هم که در اروپای شرقی روی این مکمل انجام شده توسط یک کمپانی بلغاری به نام سوفارما صورت گرفته و اغلب اطلاعات و خصوصیات مثبتی که امروزه توسط کمپانی های تولید مکمل به این ماده نسبت داده می شود براساس نتایج آزمایشات همین کمپانی بلغاری است. لازم به ذکر است که همین شرکت اولین مکمل تریبولوس را با نام تریبستان سال ها پیش به بازار عرضه کرد که هنوز هم تولید و عرضه آن ادامه دارد. البته این دلیل نمی شود که نتایجی که آنها در آزمایشاتشان به دست آوردند دروغ است ولی در عین حال باید توجه داشت که در اغلب چنین مواردی در مورد آثار مثبت محصول بزرگنمائی می شود.

در سال ۱۹۸۱ کمپانی سوفاروما مدعی شد طی آزمایشی به گروهی از مردان سالم مقدار ۷۵۰ میلی گرم در روز از مکمل تریبستان برای ۵ روز داده شده. که مقدار سطح تستسترون در این افراد ۴۰ درصد افزایش یافت.

کمپانی های تولیدکننده مکمل مدعی هستند که تریبولوس باعث افزایش ترشح تستسترون در بدن می شود. ولی آزمایشاتی که تمام کمپانی ها به آن اشاره می کنند یا همان تحقیقاتی است که سال ها پیش توسط شرکت سوفارما صورت گرفته یا اینکه مطالعاتی است که در آزمایشگاه های خودشان انجام شده و تقریباً در سال های اخیر هیچ تحقیق معتبری در سطح دانشگاهی فواید تریبولوس را در زمینه افزایش سطح تستسترون در انسان ها به اثبات نرسانده است.

آزمایشات انجام شده در حیوانات نشان می دهد که تریبولوس می تواند باعث افزایش تعداد اسپرم ها در آنها شود. تنها تحقیقاتی که در مورد انسان ها انجام شده و به ثبت رسیده. تحقیقات نسبتاً قدیمی هستند که در بلغارستان روی ورزشکاران انجام شده اند و نشان دهنده آثار مثبتی در بهبود قدرت و کارائی ورزشکاران بوده است. ولی هیچ تحقیق مدرن معتبر و به ثبت رسیده ای در سال های اخیر وجود ندارد که نشان دهنده افزایش سطح تستسترون یا ارتقاء کارآئی ورزشکاران باشد.

نتایج تجربی به دست آمده از مصرف این مکمل هم ضد و نقیض است برخی افراد مدعی هستند که نتایج خوبی به دنبال مصرف آن به دست آورده اند و برخی دیگر معتقدند هیچ نتیجه مثبتی در پی مصرف نصیبشان نشده است.

البته یک نکته قابل توجه است. از آنجائی که تریبولوس یک عصاره گیاهی به شمار می آید ممکن است کیفیت گیاهی که برای تهیه عصاره توسط شرکت های مختلف به کار گرفته می شود بر آثار آن در مصرف کنندگان مؤثر باشد. چنانچه تحقیقاتی که در مورد خلوص و مقدار مواد مؤثر در محصولات ارائه شده توسط چند شرکت انجام شده نشان دهنده این مسئله بوده که اغلب تولیدات فاقد دز مؤثری هستند که روی برچسب آنها ذکر شده است.

به هر حال حقیقت این است که تا وقتی تحقیقات علمی معتبر و جدیدی در مورد مکمل های تریبولوس ترستریس انجام نشود نمی توان نظر قطعی در مورد کارآئی یا عدم کارآئی آن ارائه داد. از نظر من به این دلیل که مکمل های بسیار بهتری در جهت افزایش کارآئی ورزشی وجود دارد، مصرف تتریبولوس به تنهائی اولویت چندانی ندارد.

در هر صورت چنانچه قصد مصرف این مکمل را دارید نکاتی را مدنظر داشته باشید.

از آنجائی که دزهای ارائه شده در محصولات کمپانی های مختلف با هم تفاوت دارند و برخی تولیدکنندگان مواد دیگری هم جهت کارآئی بهتر مکمل به آن افزوده اند بهتر است طبق دستورالعمل ارائه شده توسط کمپانی عمل کنید ولی اغلب رنج مصرف عبارت است از یک تا دو کپسول به همراه صبحانه و یک تا دو کپسول به همراه وعده غذائی هنگام بعدازظهر (در مجموع ۷۵۰ تا ۱۵۰۰ میلی گرم در روز).

علاوه بر این توصیه می شود نحوه استفاده به صورت دوره ای شامل پنج روز مصرف و دو روز عدم مصرف باشد. به دنبال مصرف تریبولوس عوارض منفی خاصی گزارش نشده است.