فرمولاسیون خمیردندان از عصاره پودر گیاه مسواک

چوب مسواک, ساقه گیاه Salvadora Persica است که برای تمیز کردن دندان ها به خصوص در بین مسلمانان به کار می رفته است و طبق تحقیقات انجام شده, اثرات مفید این گیاه در پیشگیری از مشکلات دهانی ـ دندانی به اثبات رسیده است

چوب مسواک، ساقه گیاه Salvadora Persica است که برای تمیز کردن دندان ها به خصوص در بین مسلمانان به کار می رفته است و طبق تحقیقات انجام شده، اثرات مفید این گیاه در پیشگیری از مشکلات دهانی ـ دندانی به اثبات رسیده است. با توجه به خواص مفید فوق و مصرف روزانه و آسان خمیر دندان ها، فرمولاسیون خمیر دندان از عصاره گیاه مسواک هدف این تحقیق قرار گرفت. ابتدا پایه های مختلف خمیر دندان با استفاده از مواد مختلف تهیه شد. فرمول های مناسب از نظر خصوصیات ظاهری برای بررسی پایداری حرارتی به روش تسریع شده، انتخاب شدند. بعد از انجام این تست فرمول مطلوب که پایداری بهتری نسبت به سایر فرمول ها داشت، برگزیده شد. این فرمول حاوی کربنات کلسیم به عنوان ساینده، پروپیلن گلیکول و گلیسیرین به عنوان مرطوب کننده و CMC به عنوان قوام دهنده بود. در مرحله بعد عصاره متانولی چوب مسواک به روش سوکسله تهیه و MIC عصاره در مقابل استرپتوکوکوس سانگوئیس، که یکی از عوامل موثر در ایجاد مشکلات دهانی ـ دندانی می باشد، تعیین گردید. میزان MIC برابر با ۳۲۰µg/ml به دست آمد و از این رو به منظور تهیه خمیر دندان دارویی عصاره به میزان ۰.۳ درصد (۱۰ برابر MIC) در خمیردندان پایه وارد شد. با استفاده از متد Disc Diffusion اثرات ضد میکروبی خمیردندان گیاهی با خمیر دندان فاقد عصاره، دیسک تتراسیکلین و دیسک آمپی سیلین در مقابل نمونه های میکروبی به دست آمده از دهان کودکان، مورد ارزیابی قرار گرفت. بر طبق نتایج، قطر هاله عدم رشد ناشی از خمیر دندان گیاهی با خمیردندان فاقد عصاره اختلاف معنی داری داشته و خمیر دندان گیاهی اثراتی تقریبا مشابه با آمپی سیلین داشت اما تتراسیکلین موثرتر از خمیر دندان گیاهی بود.

پیام خزائلی

علیرضا فرومدی

محمدحسن مصحفی

مژده احشامی