Locked دریافت Toolbar آفتاب
مقالات سیاسی تاریخ سیاسی پروین بختیارنژاد
۹ آذر ۱۳۸۷
  ◊   دفعات نمایش : ۳۴۸        Saturday, Nov 29, 2008
پروین بختیارنژاد
زن ها را چه به این فضولی ها! ...
پروین بختیارنژاد

آن روزی که اعطای امتیاز خرید و فروش و تهیه توتون و تنباکوی سراسر کشور به شرکت تالبوت خشم عمومی را برانگیخت، آزادیخواهان در پی حکم میرزای شیرازی سراسر ایران را به اعتصاب و اعتراض کشیدند. در آن هنگام تعداد زیادی از زنان در سنگلج، محل استقرار میرزای آشتیانی، جمع شدند و در ضمن اعلام حمایت از استمرار مبارزین بدون حمایت از سوی مردان، اقدام به بستن بازار کردند. این حرکت سیاسی شاید اولین حضور علنی و جمعی زنان ایرانی در عرصه سیاست باشد.

در جریان نهضت مشروطیت زنان تبریز به رهبری زینب پاشا در اعتراض به قرارداد رژی دوشادوش مردان به پاخاستند. بازار این شهر به علامت اعتراض بسته شد و متجاوز از ۲۰هزار نفر مسلح به شاه تلگراف کردند که به هیچ وجه زیر بار این قرارداد نخواهند رفت. پس از چند روز از بسته شدن بازار ماموران دولت به زور ارعاب و تهدید و وعده و وعید بازاریان را مجبور به باز کردن مغازه های خود کردند اما چند ساعتی از باز شدن بازار نگذشته بود که دسته ای از زنان به زور اسلحه بازار را بستند و به سرعت صحنه را ترک کردند. پس از تشکیل اولین جلسه مجلس شورا، به دلیل حضور فعال زنان از جنبش تنباکو تا نهضت مشروطیت استنباط زنان بر این بود حال که مجلس مشروطه خواه تحقق پیدا کرده زنان در جایگاهی برابر با مردان می توانند از میان خود نمایندگانی را کاندیدای مجلس شورای آن دوره نمایند که با مقاومت کلیه مردان چه مشروطه خواه و چه ضدمشروطه مواجه شدند.

اتحادیه غیبی نسوان که مشخصاً حوزه کار آنها پرداختن لحظه به لحظه به مسائل سیاسی دوران قاجار بود ولی به دلیل شرایط آن دوره و مخفی بودن آن انجمن نامی از این زنان در اسناد تاریخی به ثبت نرسیده است.

انجمن غیبی نسوان با تاکید بر اینکه امروز بر احدی پوشیده نیست که هر بیوه زنی به این مجلس دارالشورای ملی حق دارد و ما امروز حقوق خود را می خواهیم و از وکلای مجلس می خواهیم که به اصلاح امور و قوانین بپردازند والا اگر در خود چنین پیشرفتی نمی بینند و می خواهند باز هم به ترتیب سابق پیش بروند، ما به توسط همین عریضه خبر می دهیم که همه، استعفا از کار خود دهند و چهل روزی هم کار را به دست ما زن ها واگذارند. ما قانون را اصلاح می کنیم، نظمیه را صحیح می کنیم، حکام تعیین می کنیم، دستورالعمل ولایات را می فرستیم، ریشه ظلم و ستم را از بیخ می کنیم، ظالمین را قتل عام می کنیم، انبارهای جو و گندم متمولین را می شکنیم، کمپانی برای نان قرار می دهیم، خزانه های وزرا را که از خون خلق جمع و در سرداب گرو کرده اند، بیرون می آوریم، بانگ ملی برپا می کنیم، قشون عثمانی را عقب می نشانیم، اسرای قوچان را عودت به خانه های خود می دهیم، قنوات شهری را صحیح می کنیم و آب سالم به مردم می خورانیم، کوچه ها و خیابان ها را تنظیف می کنیم.۱

ناگفته نماند که انتشار این بیانیه با بی اعتباری و سکوت محافل سیاسی کشور روبه رو شد و فقط در محافل زنانه مورد نقد و بررسی قرار گرفت. چنانکه زنی به نام زرین طی انتشار مقاله ای در یکی از نشریات گفت: «مقاله سرکار را در جریده مسیر ندای وطن خوانده و علامت غیرت و وطن پرستی که در آن کلمات متین بدون تفکر، که الحق دری سفته بودند، نهایت و جد انضباط را در خود مشاهده کردم. جان به قربان شما و فرمایشات شما.

اما چطور می توان تصور کرد در مملکت ایران با عدم علم و وجود استبداد، در عرض چهارده ماه می توانید مملکت به این هرجی و مرجی که نظیر آن را در هیچ نقطه ای از عالم نمی توان یافت در صورتی که قانون نداریم، علم نداریم، اتحاد نداریم، با چهار نفر از قبیل خودمان، نشستن و صحبت کردن کار مملکت خراب را از پیش نخواهیم برد.» وی در ادامه آن مقاله می گوید: «گویا سرکار علیه فراموش فرمودند که زن بی علم و بیسوادی بیش نیستید! گویا فراموش کرده اند که به اصطلاح مردان غیور، ناقص العقل اند! گویا فراموش فرمودند، آزاد نیستند. چه شد که ما فراموش کردیم ستم هایی را که در حق ما زن های ایرانی می نمایند. آه آه چه شد که ما بیچارگان پر و بال سوخته فراموش کردیم که هر وقت می رویم حرف بزنیم مردهامان می گویند اینها زن اند، باید حرف آنها را به عکس رفتار کرد. آه چه شد که ما فراموش کردیم که هر وقت آقایان عظام لوایح ما را در جراید می خوانند با حال استهزا اوراق روزنامه را به دور می اندازند و می گویند زن ها را چه به این فضولی ها!»

پی نوشت:
۱ مقاله مخدرات، روزنامه ندای وطن، سال ،۱۳۲۵ شماره ۷ ، ۲۲ شعبان
ایران یکصد سال پس از مشروطیت ( www.100years.ir/ )
مشروطیت  |  زنان
دریافت مقاله ثبت مقاله آفتاب من چاپ بازگشت
مشروطه ایرانی ـ انتقاد بر دو نقد شتاب‌زده
چنان که دیدیم و خواندیم،بر خلاف آن چه که ممکن است پنداشته شود، نخستین جریان و گروهی که در پی توجیه شرعی و اسلامی«مشروطیت» بر آمده‌اند و به انحای مختلف با استناد به آیات، احادیث و تاریخ و سنن اسلامی سعی کرده‌اند تاریخچه‌ای برای مشروطیت و مدنیت غربی بیافرینند، …
۱۴ آبان ۱۳۸۷
مروری بر حوادث ۱۵ ساله مشروطیت
شما تاریخ انقلاب مشروطه را بخوانید و ببینید در انقلاب مشروطه چه بساطی بوده است... با اینکه انقلاب، تغییر رژیم سلطنتی نبود، فقط این بود که سلطنت استبدادی یک قدری محدود بشود و روی قوانین مشروطه باشد، شما توجه کنید که چه جنایاتی واقع شد و چقدر کشتار از مردم صالح و …
۱ آبان ۱۳۸۷
انقلاب مشروطه و حرکت تاریخ
هنوز خیلی از مردم حتی بعضی از روشنفکران، انقلاب مشروطه را کار انگلستان می‌دانند. حتی مرحوم ناصر نظمی مورخ معاصر که از نزدیک او را می‌شناسیم.
۲۲ شهریور ۱۳۸۷
مشروطه‌ای که چپ شد
در واپسین سالهای حکومت ناصرالدین شاه، رویای سرنگونی شجره خبیثه استبداد در ذهن و ضمیر بسیاری از روشنفکران و اصلاح‌طلبان ایرانی نقش بسته بود.
۶ شهریور ۱۳۸۷
زمینه‌ها و علل شکل‌گیری مشروطیت
تاریخ، سرگذشت و هویت بشر است و هیچ‌کس نمی‌تواند خودش را از هویتش جدا کند. این تاریخ از هویت ملت انفکاک ناپذیر است. هر رخداد و واقعه‌ای در تاریخ مقدمه و پایه وضعیتی جدید است.
۶ شهریور ۱۳۸۷
تیغ جراحان بر چشمان زن قربانی اسیدپاشی نشست
تیغ جراحان بر چشمان زن قربانی اسیدپاشی نشست
دستگیری متهمان به قتل پسر جوان در کمتر ۲۳ ساعت
دستگیری متهمان به قتل پسر جوان در کمتر ۲۳ ساعت
خداحافظی کودک و پوشک
خداحافظی کودک و پوشک
واکنش وزیر خارجه آلمان به مذاکرات ایران و ۱+۵ در بغداد
واکنش وزیر خارجه آلمان به مذاکرات ایران و ۱+۵ در بغداد
دستهای پنهانی که از شیر وایتکس می‌گیرند
دستهای پنهانی که از شیر وایتکس می‌گیرند
دوست دارم در تراکتور بمانم اما می‌گویند ما پول نداریم
دوست دارم در تراکتور بمانم اما می‌گویند ما پول نداریم
دستگیری سرتیپ قلابی كه كارت‌های پایان خدمت صادر می‌كرد
دستگیری سرتیپ قلابی كه كارت‌های پایان خدمت صادر می‌كرد
عاشق خودتان باشید
عاشق خودتان باشید
دزدان دریایی در حمله به دو نفتكش ایرانی ناكام ماندند
دزدان دریایی در حمله به دو نفتكش ایرانی ناكام ماندند
افراد شاد، موفق‌ترین‌ها در محیط کار
افراد شاد، موفق‌ترین‌ها در محیط کار
 وبلاگ آفتاب 
معرفی آرشیو موسیقی
مختاباد، عبدالحسین
 آلبوم همنوا
◊  .ذهن های بزرگ ، ایده ها را مورد بحث قرار می دهند ؛ ذهن های متوسط در مورد رویدادها صحبت می کنند ، ذهن های کوچک در مورد افراد صحبت می کنند  ◊