● شامپو چیست؟

شما به سختی می توانید حدس بزنید که این مایع غلیظ معطر که به کف دستتان می ریزید حاوی چه ترکیباتی است . شامپو ها بایستی در انواع مختلف شان برای موهای معمولی ، چرب و نازک و کم حجم، خشک و کدر، رنگ شده ، های لایت، دکلره وغیره استفاده شوند .

محصولات مراقبت از مو تنها در ۱۰۰ سال اخیرکاملا توسعه پیدا کرده است .قبل از آن صابون پاک کننده اصلی پوست و مو بود .

صابون ها بخصوص در آب سخت، خوب کف نمی کردند کف آنها شکل ظاهری خوشایندی نداشت و در عین حال بر روی مو رسوب می کردند به همین دلیل ظاهر مو کدر و تیره بنظر می رسید در عین حال احتمال انتقال آلودگی رااز شخصی به شخص دیگر به همراه داشتند .

در شامپو به جای صابون عواملی به نام سورفکتانت وجود دارد که دیگر مشکل کف ضعیف صابون در آب سخت و کدورت پس از استفاده را ندارد و موها پس از شستشو براق ، حجیم و با نرم کننده ها شانه پذیر می شوند .

این محصولات به گونه ای فرموله می شوند که حداقل برای دو سال در ظرف خود با کیفیت اولیه و سالم باقی مانده و درحین استفاده نیز با پوست و موی انسان کاملا سازگار باشند . در آزمایشگاه تست هایی بر روی ترس های بریده شده موی انسان انجام می شود .تحت این تستها، موها شامپو شده سپس آبکشی می شوند و یک یا چند تکنسین با تجربه در مورد میزان گره خوردن و شانه پذیری و ... موها قضاوت می کند و این تنها شروع قضیه است، پس از آن با استفاده از سیستمهای دستگاهی، کارآیی محصولات مختلف بررسی می شوند. در نهایت تست هایی در سالن آرایشگاهها بر روی موی واقعی انسانها انجام شده و توسط متخصص و مصرف کننده تواما ارزیابی خواهد شد .

اغلب مردم، امروزه موهای خود را بیش از قدیم می شویند به همین دلیل سیستم پاک کننده های ملایم بیش از بیش توسعه پیدا کرده است .به همین ترتیب نرم کننده ها هم در انواع مختلف مطابق با نیاز مصرف کننده ها توسعه یافته و تقسیم بندی می شوند.

● شامپو شامل چه اجزائی است ؟

یک شامپو ترکیبی است که کیفیت آن بایستی توسط سازنده تضمین و توسط مراجع قانونی مانند ادارات استاندارد و بهداری تائید شوند. تولیدکنندگان معمولا سعی می کنند تا هر چه تمامتر نیاز مصرف کننده ، بهتر بر آورده شود و در ضمن تمامی شرایط اعم از نوع موی سر افراد، نوع آب مصرفی ، درجه حرارت آب و حتی استفاده بد مصرف کننده را شامل شود ، تا به او کمتر آسیب برسد.

مطابق با قوانین اتحادیه اروپا، بر روی برچسب یک شامپو تمامی ترکیبات موجود در آن به ترتیب میزان مصرف بایستی نوشته شود. اما لزوما کار و وظیفه هر یک از این ترکیبات آورده نمی شود.

در یک نگاه کلی محتویات شامپو عبارتند از:

الف) عوامل پاک کننده : دلیل اصلی استفاده از شامپو پاک کنندگی مو می باشد . چربی ، سبوم و چرک موجود بر روی مو و پوست سر بوسیله سیستم پاک کننده موجود در بیس شامپو برداشته و کف آن توسط عوامل پایدار کننده کف پایدار می گردد.

ب) عوامل حالت دهنده : تقریبا تمامی شامپو ها شامل عوامل نرم کننده موی سر می باشند .

ت) عوامل افزودنی مجاز : مانند ترکیباتی که ویسکوزیته و غلظت شامپو را تنظیم می کنند و یا ترکیباتی که pH شامپو را تنظیم می کنند .

ث) عوامل نگهدارنده : یک شامپو بدون این مواد ممکن است آلوده به میکروب شود زیرا محیط آنها برای رشد میکرواورگانیسمها بسیار مساعد است . از نظر ظاهری نیز آلودگی ها ، محصول را تجزیه و دوفاز و بد بو می کنند . در هر صورت این عوامل توسط سازمانهای معتبر مانند بهداری و استاندارد بایستی تائید شده باشند .

ج) عوامل مربوط به شکل ظاهری : ترکیباتی هستند که به شامپو اضافه می شوند تا شکل و ظاهر محصول جذابتر شود مانند عوامل صدفی کننده ، اسانس و رنگ .

ح) عوامل فعال دارویی: عوامل ضد شوره مانند پیریتیون زینک یا انواع ویتامینها مانند دپانتنول که کمک به مرطوب کنندگی پوست و مو می کند .

حتما تا به حال برای خرید شامپو یا نرم کننده سری به بازار گیج کننده شامپوها زده اید. هزاران نوع شامپو با قیمت های مختلف در بازار موجود است و هر روز هم انواع جدیدتری به آنها افزوده می شود. فروشنده های مختلف نیز شامپوهایی را به شما پیشنهاد می کنند که بعضی از آنها واقعا از لحاظ قیمت با انواع دیگر تفاوت بسیار زیادی دارند اما سوال این جاست که آیا قیمت شامپوها معیار قابل قبولی برای بهتر بودن آنها است؟ یک شامپوی مناسب باید چه خصوصیاتی داشته باشد؟ هر کدام از پرسش های زیر ممکن است سوال شما هم باشد، امیدواریم پاسختان را دریافت کنید…

● تاریخچه شامپو چیست؟

کلمه شامپو از یک لغت هندو به نام چامپانا به معنی ماساژ دادن گرفته شده است. قبل از پیدایش شامپو به صورت امروزی، مردم برای شستشوی موی خود از مواد گیاهی مانند سدر و چوبک و کتیرا و مواد معدنی مانند خاک های سیلیسی استفاده می کردند ولی صابون، متداول ترین ماده جهت شستشوی مو بود و به همین علت اولین شامپوها، شامپوهای صابونی بوده اند و کم کم با پیدایش پاک کننده های مصنوعی، مخلوطی از صابون و پاک کننده و بالاخره پاک کننده های خالص عرضه شدند. البته در حال حاضر، هنوز هم بسیاری از مردم به علت نداشتن آگاهی از مشکلی که قلیایی بودن صابون و سختی آب برای مو پدید می آورد، از صابون برای شستن موی خود استفاده می کنند.

آیا استفاده مکرر از شامپو موجب کدر شدن و آسیب دیدن مو می شود؟

استفاده از شامپوهای نامناسب و عدم به کارگیری روش صحیح استفاده از شامپو باعث کدورت و آسیب دیدگی موها می گردد. در صورتی که شامپوی مناسب موی خود پیدا نموده و روش صحیح شامپوکردن و خشک کردن مو را یاد گرفته اید، می توانید با خیال آسوده موی خود را هر روز یا چند بار در روز شستشو دهید.

● چگونه یک شامپوی مناسب برای موهایمان انتخاب کنیم؟

چون موها متفاوت هستند و شامپوها نیز مختلف؛ بهترین راه امتحان کردن انواع شامپو و در نهایت انتخاب مناسب ترین آنها است. بر چسب روی شامپوها به معرفی ترکیبات موجود در آن می پردازد. آنچه مهم است اینکه اگر موهای شما در اثر مواد مختلف مثل مواد مش یا فر یا به هر دلیل دیگری آسیب دیده است، بهتر است به اسیدیته شامپو دقت کنید. اسیدیته شامپوها بین قلیایی متوسط تا اسیدی سبک تنظیم می شود. اگر موهایتان آسیب دیده شامپوهای خنثی یا شامپویی با اسیدیته اسیدی سبک که مو را کمتر متورم کرده و لایه خارجی کوتیکولی مو را کمتر به هم می ریزد، مناسب تر است.

● آیا شامپوی نامناسب موجب ریزش موی سر می شود؟

مردم وقتی شامپوی خود را عوض می کنند، معمولا توجه بیش از حدی به حالت مو و پوست سر خود می نمایند. اگر بهبودی در وضعیت موهایشان حاصل شد آن را به فرآورده جدید نسبت می دهند و برعکــس در صورتی که وضعیت موهایشان بدتر شد، بازهم فرآورده جدید را مقصر می دانند. مثلا ریزش طبیعی موهای خود را به شامپوی جدید نسبت می دهند. تحقیقات نشان داده است که تعداد کمی از مردم از نقش عواملی مانند شانه کردن، برس کردن، تاثیرات مخرب مواد شیمیایی و یا حتی داروها، رژیم غذایی، بیماری یا ویژگی های توارثی در ریزش مو آگاه هستند. حقیقت آن است که شامپوها باعث ریزش مو نمی شوند.

● مدت زمان آبکشی شامپو تا چه حد باید طولانی باشد؟

پس از استفاده از شامپو موی خود را به خوبی و به طور کامل آبکشی کنید تا هیچ اثری از کف شامپو روی موی شما باقی نمانده باشد. برای آبکشی شامپو از آب گرم استفاده کنید تا شامپو به طور کامل از روی مو خارج گردد اما دمای آبکشی کاندیشنر بستگی به عواملی مانند ضخامت موی شما دارد. هرگز از آب داغ برای آبکشی موی خود استفاده نکنید.

● علت شوره سر چیست؟

شوره سر به دلایل مختلفی به وجود می آید و می تواند به عوامل ارثی، هورمونی، جریان نداشتن هوای کافی در لابه لای موی سر، خستگی و استرس، برس نزدن یا غلط برس زدن موها و تغذیه غلط، مربوط باشد. برای درمان و پیشگیری از این مشکل، باید از شامپوهای مخصوص ضد شوره مانند شامپو روغن درخت چای پرمون استفاده کنید. زیاد شامپو زدن شوره را برطرف نمی کند اما تمیز نگاه داشتن موها ضروری است.

● در هر بار شستشوی مو چقدر شامپو استفاده کنیم؟

میزان مصرف شامپو به میزان آلودگی مو و پوست سر، همچنین بلندی مو بستگی دارد. به عنوان یک قاعده کلی میزان مصرف شامپو باید به اندازه ای باشد که موقع به کارگیری، کف حاصل از آن تمام سطح مو را بپوشاند. به یاد داشته باشید زمان به کارگیری شامپو بعد از مرحله آبکشی اولیه می باشد، یعنی زمانی که موی خود را به خوبی با آب خیس نموده اید.

● شامپوی مورد استفاده باید هر چند وقت یک بار تعویض شود؟

این تصور از آنجا نشأت گرفته که در گذشته برخی شامپوها به علت محدودیت توانایی شان در زدودن کامل آلودگی های مو و پوست سر، نوع خاصی از آلودگی ها را روی سر انباشته می نمود بنابراین به مردم سفارش می شد که هر چند وقت یک بار شامپوی خود را تعویض نمایند تا این مشکل برطرف شود اما در صورتی که شامپوی مصرفی شما باعث تجمع آلودگی روی سطح مو و پوست سر شما نمی شود، تعویض مکرر شامپو ضرورتی ندارد.

● آیا کف زیاد شامپوها نشانه بهتر بودن شان است؟

سورفاکتانت های زیادی با خواص متفاوت وجود دارند. بعضی از آنها برای برطرف کردن گرد و خاک و بعضی دیگر برای برطرف کردن چربی بهترین اثر را دارند. بعضی ها کمتر کف کرده و بعضی زیاد کف می کنند. برای همین تولیدکنندگان شامپو از انواع مختلف سورفاکتانت ها کمک می گیرند. برای مثال شامپوی موی چرب در مقایسه با شامپوی موی خشک باید سورفاکتانتی با کیفیت بالای چربی زدایی داشته باشد.

● چطور شامپو بزنیم؟

شامپو زدن صحیح موها شامل مراحل زیر است:

ـ گره گشایی از مو: موی خود را با یک شانه دندانه درشت شانه کنید تا هیچ گونه گره ای روی آن نمانده باشد. حواستان باشد که هرگز موی خود را در حالت خیس شانه نکنید چون در این حالت نیروی بیشتری برای شانه کردن مصرف می کنید بنابراین موی شما ممکن است شکــسته شود.

ـ آب کشی اولیه با آب ولرم: در مرحله بعدی موهای خود را با آب ولرم و نیمه گرم آبکشی کنید. به این مرحله، آبکشی اولیه و یا پیش از شستشو گفته می شود که برای زدودن گرد و غبار و به طور کلی آلودگی های قابل حل در آب انجام می شود. هرگز از آب داغ استفاده نکنید، چون موجب تردی و شکنندگی مویتان خواهد شد.

ـ پخش کردن شامپو در کف دست: مقداری شامپو در کف دست خود بریزید و دست های خود را روی هم مالش دهید تا شامپو روی دست هایتان پخش شود. در واقع کف شامپو باید روی دست شما تشکیل شود. مقدار شامپو باید به اندازه ای باشد که کف آن تمام موهای شما را بپوشاند.

ـ ماساژ دادن شامپو روی پوست سر با نـوک انگشتان: شامپو را روی همه جای سر پخش کرده و با نـوک انگشتانتان به آرامی شامپو را روی پوست سر و موهایتان ماساژ دهید. دقت کنید که از ناخن ها استفاده نکنید و برای جلوگیری از گره خوردن و شکــسته شدن مو این کار را به آرامی و به صورت دایره ای انجام دهید.

ـ آب کشی نهایی: در این مرحله موی خود را به خوبی آبکشی نمایید تا هرگونه بقایای شامپو از لابه لای موی شما زدوده شود. باز هم تاکید می شود مو در حالت خیس نسبت به اصطکاک خیلی حساس است، بنابراین آن را در حالت خیس به سختی مالش ندهید. همیشه در هنگام شامپو کردن موها این پنج مرحله فوق را به یاد بیاورید تا تکرار این مراحل برای شما تبدیل به عادت شود.

● نکته پایانی:

یکی از مهمترین ترکیبات گیاهی روغن درخت چای است که در ترکیب شامپوهای گیاهی ضد شوره سر پرمون وجود دارد. این ترکیب در برطرف کردن شوره بسیار موپر است و از طرفی عوارض جانبی ضد شوره های شیمیایی را نیز ندارد.