شکایات منجر به مراجعه

بیماران ممکن است حالات زیرراتجربه کنند:

شنیدن صداها

ترس ها یا عقاید عجیب وغریب

سردرگمی(Confusion)

خانواده ها ممکن است به دلیل تغییرات غیرقابل توجیه دررفتار جویای کمک شوند. چنین تغییراتی شامل رفتار عجیب یا رعب آور می شود(گوشه گیری، بدبینی، تهدید).

دربالغین جوان ممکن است صرفا با تغییرات پایدار در عمل کرد، رفتاریا شخصیت (همچون گوشه گیری ) تظاهریابد واصولا خبری از علایم سایکوتیک بارزنباشد.

ممکن است با کاتاتونیا یا برآشفتگی Agitation تظاهر یابد.

نماهای تشخیصی

شروع اخیر (علایم زیر):

توهمات ادراکات غلط یا تخیلی (نظیرشنیدن صداهایی در زمانی که هیچ کسی در اطراف حضورندارد.)

هذیان ها – عقاید آشکارا نادرستی که بیمار به آن ها معتقد است ولی هیچ فرد دیگری در جامعه ای که بیمار در آن زندگی می کند آن ها را درست نمی داند.(برای مثال بیمار اعتقادداردکه توسط همسایگان مسموم شده است، ازطریق تلویزیون پیام هایی دریافت می کند، یا به طریق خاصی توسط دیگران تحت نظر می باشد.)

تفکر مختل باتکلم عجیب وغریب یانامرتبط تظاهر می کند.

تشخیص افتراقی

اختلال های جسمانی که می توانند سبب علایم سایکوتیک شوند؛ شامل:

۱) مسمومیت یا بازگیری از مواد مخدر یا الکل، بیماری های عفونی یاتب دار، صرع به بخش مربوط به دلیریوم F۰۵ مراجعه شود.

۲) درصورتی که علایم سایکوتیک عودکننده یامزمن باشند: به بخش مربوط به اختلال های سایکوتیک مزمن F۲۰ مراجعه کنید.

۳) درصورتی که علایم مانیا (خلق بالا، تفکر یا تکلم سریع، خودبزرگ بینی) بارز باشند، بیمار ممکن است دچار یک حمله مانیک باشد به بخش مربوط به اختلال دوقطبیF۳۱ مراجعه کنید.

۴) درصورتی که خلق پایین یا افسرده بارز باشد به بخش مربوط به افسردگی F۳۲ مراجعه کنید.

اطلاعات مورد نیاز برای بیمار وخانواده

۱) برآشفتگی و رفتار عجیب غریب ازعلایم بیماری روانی است .

۲) علایم حادی که به دنبال مواجهه باعوامل استرس زای شدید رخ می دهند، اغلب خودبه خود ازمیان می روند، اما ممکن است دوباره عودکنند.

۳) دوره های حادبیماری اغلب پیش آگهی خوبی دارند، اما سیربلند مدت را نمیتوان تنها بادوره حادپیش بینی کرد.

۴) اهمیت درمان دارویی رابه بیماروخانواده وی گوش زد کنید. درموردنحوه عمل کرد وعوارض جانبی احتمالی توضیح دهید.

مشاوره با بیمار وخانواده

۱) امنیت بیمار وافرادی راکه ازوی مراقبت می کنند،ارزیابی کرده وازآن اطمینان حاصل کنید .

ـ درصورت امکان خانواده یادوستان بیمار درکنار وی باشند.

ـ مطمئن شوید که نیازهای اساسی بیمار (همچون غذاوآشامیدنی ها، مسکن ) فراهم است .

۲) باتفکر سایکوتیک به مجادله نپردازید. می توانید با عقاید بیمار مخالفت کنید، اما نباید سعی در متقاعد ساختن وی کنید.

۳) استرس وتحریک را به حداقل برسانید.

۴) از مقابله یا انتقاد بپرهیزید. مگر در مواردی که به جهت رفتار مضر یا مخرب بیمار لازم باشد.

۵) درصورتی که خطرجدی خودکشی، خشونت یا بی توجهی به بیماروجود دارد، بستری دربیمارستان یامراقبت نزدیک درمکانی ایمن رامدنظر قراردهید. درصورتیکه بیمارازمصرف داروهاخودداری کند، بستری دربیمارستان بارضایت خانواده رامدنظر قرار دهید .

۶) درصورتی که بیماررانندگی می کند، توانایی وی رابرای رانندگی ایمن ارزیابی کنید. درصورتی که دراین مورد تردیددارید، تامدتی وی را ازرانندگی کردن منع کنید .

۷) بازگشت به فعالیت های معمول زندگی پس ازبهبودی علایم راتشویق کنید .

درمان دارویی

۱) داروهای آنتی سایکوتیک از برآشفتگی، توهم وهذیان می کاهند(برای مثال هالوپریــدول به مقدار ۵ ۲ میلی گرم تا سقف سه باردر روز یا کلروپرومازین به میزان ۲۰۰ ۱۰۰ میلی گرم تا سقف سه بارروزانه ). مقدار مصرف باید حداقلی باشدکه موجب تسکین علایم می شود. اما برخی بیماران ممکن است نیاز به مقادیر بیش تر داشته باشند. بیمارانی که دوره اول بیماری خود را تجربه می کند، اغلب به مقدارکم تری ازدارونیاز دارند. درصورتی که باعودبیماری مواجه هستید، دارویی راشروع کنید که بیماردرگذشته به آن پاسخ داده است .

داروهای ضداضطراب رامی توان همراه باداروهای ضدروان پریشی جهت کنترل برآشفتگی حاد به کاربرد (برای مثال لورازپام ۲ ۱ میلی گرم تاسقف چهاربار درروز).

۲) داروهای ضدپارکینسون (نظیربایپریدن به میزان ۱ میلی گرم تاسقف سه باردرروز) سبب تخفیف واکنش های دیستونیک حاد(اسپاسم های عضلانی ) وعلایم خارج هرمی مشخص (سفتی عضلانی، لرزش ) می شوند. درصورتی که بیماربه چنین عوارضی مبتلا گشت، درمان بااین داروها راتا۲الی۳ ماه ادامه داده ودرصورت فقدان این علایم به بازگیری آن ها اقدام کنید . این داروها ممکن است اعتیاد آور بوده واختلال حافظه ایجاد کند.

۳) داروهای آنتی سایکوتیک را حداقل تا۶ ماه پس ازبهبودی علایم ادامه دهید. نظارت نزدیک شما می تواند بیمارراتشویق به ادامه درمان کند.

۴) ازخطر مصرف توام موادمخدر والکل غافل نشوید .

مشاوره با متخصص

۱) درصورت امکان، برای کلیه موارد جدیداختلال روان پریشی به مشاوره درمورد ارزیابی ودرمان بپردازید.

۲) درکلیه مواردعود بیماری ممکن است جهت ارزیابی درمان نیاز به مشاوره بامتخصص باشد .

۳) برآشفتگی که برای بیمار، خانواده یا اجتماع مخاطره آمیز باشد، نیازمند بستری کردن دربیمارستان یا نظارت درمحل امن می باشد .

۴) درمورد اثرات جانبی حرکتی شدید (دارو) یاظهور تب، سفتی عضلانی ( rigidity )، بالا رفتن فشارخون، بی درنگ داروهای ضدروان پریشی راقطع وفوریً درخواست مشاوره کنید. همچنین چنانچه بیمارازمصرف داروهای خود سرباز می زند یا به دلیل عدم تمایل آن ها رانامنـظم مصرف می کند، مشاوره رامدنظر قرار دهید.

درصورتی که داروهای ضدجنون منجر به واکنش های دیستونیک حاد(اسپاسم های عضلانی ) یاعلایم خارج هرمی مشخص (سفتی عضلانی، لرزش ) شوند، داروهای ضدپارکینسون (نظیر بنزتروپین ۵/۰ تا ۱ میلی گرم تاسقف سه باردرروز ) موثر واقع می شوند. استفاده روزمره لازم نیست .