این سوالی است که خیلی وقت ها از مشاوران آموزشی پرسیده می شود و همیشه هم یک راه حل خوب وجود دارد .

احساس سرما می کردم اما تنم خیس عرق بود ، گلوم خشک شده بود ، ورقه رو تا آخر نگاه کردم ، احساس می کردم مغزم کاملاً قفل کرده ، خدای من ، باور نمی کردم من این کتاب رو حداقل سه بار خونده بودم ولی دریغ از حتی یک کلمه ، چقدر دلم می خواست الان کتاب دم دستم بود شاید اگه می تونستم فقط یک لحظه کتاب رو ببینم همه چیز دوباره یادم می اومد ، دو رو برم را نگاه کردم همه در حال نوشتن بودن ، محمد که کنار دستم نشسته بود با تعجب نگاهم کرد آروم گفت : چرا سرخ شدی؟ آره ، آخه سرخ شده بودم . من که سردم بود ، احساس خفگی می کردم چقدر دلم می خواست همین الان بلند شم و از این جا برم بیرون ، دوباره به سوال ها نگاه کردم برای هر سوالی فقط یک خط جواب نوشته بودم ذهنم کاملاً پراکنده بود ، بالاخره تصمیممو گرفتن نیم ساعت ، ۱ ساعت ، نه فرقی نمی کردم از جام بلند شدم از پله ها پایین رفتم همه جا پر از برف بود ، مدت ها بود که حتی برف ها رو هم دوست نداشتم آخه هر وقت برف می بارید این احساس هم می اومد سراغ من ، روی برف ها راه رفتم و با خود فکر کردم می شه یه راهی پیدا کرد که از این مخمصه خلاص شد یا این احساس همیشه ادامه داره . . . . .

بله، این ها جملاتی است که بارها با خود گفته ایم، حال آیا راهی وجود دارد که بتوانیم استرس را از خود دور نگاه داریم ؟

روش های مقابله با استرس

همگی ما تا حدی استرس را تجربه کرده ایم . استرس هم دارای منشأ درونی و هم بیرونی است . استرس های بیرونی از فشارهای محیط اطراف سرچشمهمی گیرند و استرس درونی منعکس کننده واکنش های شما به این فشارهاست . اگر توقعات و خواسته های بیرونی از حدی بیش تر و از سوی دیگر منابع شما محدود و اندک باشد ، احساس استرس خواهید کرد .

عواملی که در استرس دخالت دارند

هر فرد آستانه ی تحمل خاصی در برابر عوامل استرس زا دارد و از دیدگاه خاص می توان گفت آمادگی خاصی برای استرس ، ثابت و مشخص نیست . بنابراین آستانه تحمل هر فرد در زمان های مختلف تغییر می کند . عواملی مانند تجربه کودکی از جمله : بدرفتاری والدین ، شخصیت ، ژنتیک و . . . موجب تشدید این مشکل می شوند . علائمی که مهم تر به نظر می آیند نظیر اختلال خواب ، کمبود اشتها ، نداشتن تمرکز با عملکرد ضعیف حافظه ، اشتباهات نامشخص یا از دست دادن فرصت ها ، خشم یا کج خلقی ، الکل یا مواد مخدر و . . . هستند .

با استرس چه کنیم؟

در مورد برطرف سازی استرس راهکارهای زیادی وجود دارد که رعایت کردن آن ها تا حد زیادی آرامش روانی را به همراه دارد .

به دیگران به طور جدی فکر کنید و با آن ها گفت و گو داشته باشید ، برای تعیین عوامل استرس زا و حذف این عوامل اقدام کنید .

هنگامی که استرس بیش تری را احساس می کنید ، تمرینات ورزشی خود را افزایش دهید و سعی کنید به مسائلی که خارج از حیطه اختیارات شما است توجهی نداشته باشید ، در عوض واکنش های خود را با شرایط متناسب کرده و سازگاری داشته باشید .

از روش های آرام بخش استفاده کنید . این روش ها البته زمانی موثر واقع می شوند که مکان و زمان مناسب برای آن ها در نظر گرفته شود . یوگا ، مراقبه ، ماساژ ، مدی تیشن ، استنشاق هوای تازه و . . . می تواند مفید باشد .

حال که در مورد استرس به طور کامل بحث کردیم، به یکی دیگر از عوامل مهم در مطالعه می پردازیم . بحث تغذیه و رژیم غذایی از عواملی است که نقش بسزایی در یادگیری دارد .

رژیم غذایی

این مساله که سوء تغذیه برای سلامت بدن زیانبار است نیازی به تأکید ندارد . باید بدانیم که مغز هم مانند دیگر اعضای بدن تحت تأثیر تغذیه نادرست قرار می گیرد . چنانچه مغز دچار تأثیر منفی شود ، بر افکار و احساسات ما نیز تأثیر منفی می­گذارد . ویتامین و املاح معدنی برای داشتن یک مغز سالم لازم است .

همچنین برخی کمبودها با ضعف دستگاه عصبی به ویژه مغز در ارتباط است . ویتامین های گروه B مغز ، افسردگی و استرس از مواردی است که با هم مرتبط هستند و کمبود ویتامین با افسردگی ، ضعف سیستم عصبی و بیماری های روحی روانی همراه است . ویتامین هم برای حفاظت در برابر استرس ضروری است . این ویتامین سیستم ایمنی بدن را نگهداری می کند. سیستمی که در برابر عوامل استرس زا ما را محافظت می کند . جذب مناسب املاح معدنی هم در تقویت شرایط جذب مناسب املاح معدنی و هم در تقویت شرایط جسمانی خوب و کاهش استرس لازم و ضروری است . در یک مطالعه ۱۸ ماهه که در زمینه رفتارهای خشن و ضداجتماعی در سال ۲۰۰۴ در یک مؤسسه آسیب شناسی جوانان در انگلیس صورت گرفت ، شواهد قابل توجهی در مورد ارتباط بین رژیم غذایی و استرس به دست آمد . در این پژوهش حدود ۲۳۰ داوطلب که در زندان به سر می بردند به دو گروه تقسیم شدند : به گروه اول یک ویتامین ، یک اسیدچرب و یکی از املاح داده شده و به گروه دوم فقط یک داروی مسکن داده شد . در این شرایط ، استرس گروه اول تا ۲۵ درصد کاهش یافت .

تمرینات ورزشی نیز در کنترل استرس بسیار مفید هستند . ورزش مواد شیمیایی مفید را در مغز و بدن ما آزاد کرده و حواس ما را از عوامل استرس زا دور می کند . تمرینات ورزشی از هر نوع که باشند عضلات سفت و سخت بدن را که یکی از عوامل استرس هستند ، قابل انعطاف ساخته و علائم استرس را برطرف می کنند . ورزش با دور کردن فرد از مسائل تنش زا در انسان حس رقابت ایجاد خواهد کرد و زمانی که بدن فرد درگیر تمرینات ورزشی است در بهترین شرایط به سر می برد . در هنگام نفس نفس زدن و فعالیت بدنی ، فکر کردن درباره مشکلات دشوار است .

مهندس میلاد جواهری