هنوز کسی نفهمیده بود مد جواهرات سال ۲۰۰۹ چه رنگی است که ما یعنی مجله وزین شمال و جنوب، مد سال ۲۰۱۰ را از ته صندوقچه اونور آب کشیدیم بیرون تا راه و چاه بهترین بودن را به این همه علاقمند و مشتاق که مایلند جواهراتشان را مناسب با مهمانی روز و شب یا لباس های رسمی و غیر رسمی ست کنند؛ نشان دهیم.

اینجا در تهران می گفتند که مد سال ۲۰۰۹ بنفش بود اگرچه در ویترین جواهر فروشی ها اثری از این رنگ دیده نشد اما عزم ما راسخ است که به گوش همه برسانیم مد سال ۲۰۱۰ به انتخاب «پانتون» (یکی از بزرگترین موسسات طراحی و تولید جواهرات دنیا که به مد و رنگ جواهرات ارادت ویژه دارد) و طبق تایید و توافق همه کارشناسان و متخصصان از جمله «ما»، فیروزه ای است. جواهرات فیروزه ای به خصوص در تعطیلات جواب می دهد. این رنگ در آمریکا بسیار پرطرفدار است، شاهد مثالش هم این که «میشله اوباما»، بانوی اول آمریکا، در موقعیت های مختلف از جمله معرفی دکوراسیون کاخ سفید در تعطیلات سال نو، از فیروزه استفاده کرده است. پانتون رنگ زردرا برای سال ۲۰۰۹ معرفی کرده بود.

● پرونده سازی برای فیروزه

تمام متولدین آذر که سنگ ویژه ماه تولدشان فیروزه است، خوش حال باشند که امسال کلا سال آنهاست و به خاطر تمام مناسبت های پیش رو از عید نوروز گرفته تا سالگرد ازدواج، روز پدر و مادر و خبرنگار (برای خودمان گفتیم)، می توانند انتظار دریافت یک قطعه فیروزه داشته باشند تا بلکه سرویس زیبایی از انگشتر، گردنبند، دستبند و گوشواره از آن در بیاید.

فیروزه هم مثل خیلی چیزهای دیگر از گزند خرافات در امان نمانده و گاه نسبت هایی به آن داده اند که با معجزه فرق زیادی ندارد. در قرن سوم عقیده بر این بود که استفاده از جواهرات تزیین شده با فیروزه از افتادن سوار از اسب جلوگیری می کند و تغییر رنگ فیروزه خیانت زن به مرد را آشکار می سازد. نویسندگان عرب در قرن ۱۲ نوشته اند که « فیروزه در هوای پاک و تمیز می درخشد و در هوای تاریک کم رنگ می شود». حتی بر این عقیده بودند که تغییر رنگ آن باعث دگرگونی آب و هوا می شود. بشنوید از پارسیان که می گفتند بازتاب ماه روی سنگ فیروزه برای آنان خوش شانسی می آورد و از آنان در مقابل شیطان محافظت می کنند و بقیه باور داشتند نگاه کردن به سنگ فیروزه اثر شفا بخشی روی چشم دارد. فلاسفه قرن ۱۵ میلادی هم بر این عقیده بودند که تغییر رنگ فیروزه از خواص این سنگ به هنگام جذب سم است(www.firoozeh iran.com).

استفاده از خواص درمانی فیروزه قدمت طولانی دارد. از این سنگ برای درمان سردرد، مشکلات چشمی، تب و گزش حشرات استفاده می شده است. برای مثال فیروزه را به صورت پودر در آورده و آن را به مریض که از درد شکم رنج می برد می خوراندند. فیروزه همچنین خواص ماوراء طبیعی نیز دارد که گفته می شود بهدلیل اینکه سنگی هارمونیک است برای آرام کردن بیماران عصبی مؤثر می افتد واسترس را از بیماران دور می کند و دوستی ها را گسترش می دهد. این سنگ، سنگ صلح و آرامش است. باعث افزایش ایمنی در برابر اهریمن شده و قدرت عشق و دوستی و صداقت و عقل و حکمت را فزونی می بخشد. فیروزه سمبل شانس خوب و آرامش و محافظت در برابر شیطان است .به همین دلیل خلبانان و خدمه هواپیما از فیروزه استفاده می کنند( www.firoozeh iran.com).

مهمترین خطری که فیروزه را تهدید می کند ایجاد خراش روی فیروزه، آب داغ ومواد شیمیایی خانگی است و دلیل آن نیز ترکیب هیدراتی در سنگ است. آب و نور، خلل و فرج سنگ باعث جذب چربی بدن یا سایر چربیها و در نتیجه تغییر رنگ فیروزه می¬شود. هرگز از تمیزکننده¬های اولتراسونیک و مواد حاوی کلر استفاده نکنید ( www.firoozeh iran.com).

نام فیروزه احتمالاً از کلمه فرانسوی torque که همان ترکیه است مشتق شده چراکه در ابتدا تصور بر آن بوده است که منبع اصلی فیروزه ترکیه است ( چون بخشی از فیروزه نیشابور از ترکیه به سایر نقاط جهان صادر می شد.) احتمال دیگر این است که نام فیروزه (turquoise) از کلمه فرانسوی "Pierre turquin" به معنای سنگ آبی تیره مشتق شده باشد و به نظر می رسد که فیروزه در زبان فارسی از کلمه پیروزی ریشه گرفته است.

در بازار ایران دو نوع فیروزه پرطرفدار است؛ فیروزه نیشابور که بهترین و گران ترین است؛ و فیروزه دامغان که کیفیت پایین تری دارد. یکی از معروف ترین معادن فیروزه در دنیا درخراسان قرار گرفته و به همین علت، این استان، به خصوص شهر مشهد، مرکز تراش و معاملات عمده فیروزه در جهان است؛ به طوری که مقدار زیادی فیروزه استخراجی از معادن دیگر کشورها را در مشهد تراش می دهند و از آن جا به دیگر بازارهای جهانی وارد می کنند. فیروزه هایی که در مشهد تراش داده می شوند به نام فیروزه خراسانی مشهورند. یکی از دیدنی ترین مراکز فیروزهِ دنیا آستان قدس رضوی است و در مکان های مختلف آن فیروزه های نادر به چشم می خورد. در موزه جواهرات ملی ایران در بانک مرکزی نیز انواع جواهرات ساخته شده از فیروزه با قدمت های متفاوت و در اندازه های نادر وجود دارد که در دنیا کم نظیر است. (کشتی آرای، تبیان.نت).

● سنگ های زمستانی: فیروزه و عقیق

ما هم اعتقاد داشتیم که مد جواهرات و سنگ ها با فصول سال ارتباط مستقیمی دارد اما با اظهارات «تینا شفیعی»، که دانش آموخته دکوراسیون و طراحی داخلی اما طراح جواهر هستند، از این بابت مطمئن شدیم.

▪ س: عرضه و طراحی جواهرات چقدر تابع فصول است؟

ـ خیلی از رنگ ها را می توان در تمام سال استفاده کرد ولی کاربرد بعضی سنگ ها در فصل های مختلف بیشتر و متداول تر است مثل چری کوارتز که صورتی تیره است و حس تابستانی بیشتری دارد. فیروزه و عقیق بیشتر سنگ های زمستانی هستند و سیترین مناسب بهار و تابستان است اما عرضه و استفاده از طلا و جواهر در ایران بیشتر تابع بازار است و جنبه سرمایه گذاری (پس انداز خودمان) برای خانواده ها دارد تا جلوه هنری و اهمیت تناسب آن با لباس.

▪ س: استقبال از سنگ ها و طلا و جواهر در دنیا چه تفاوتی با ایران دارد؟

ـ قیمت بالای سنگ های قیمتی و طلا عامل مهمی است که استقبال اقشار متوسط از این جواهرات را کم می کند اما همچنان خرید طلا در ایران جنبه پس انداز خود را برای خانواده ها حفظ کرده است؛ در سایر نقاط جهان، سنگ های نیمه قیمتی به دلیل تنوع رنگی و قیمت مناسب تر، خیلی پرطرفدارند و حتی دیپلمات ها هم از این سنگ ها استفاده می کنند. به علاوه، اعتقاد به خواص و انرژی درمانی سنگ ها هم بسیار فراگیر شده و در فروش بیشتر آن موثر است.

▪ س: در کارهای شما نقره کاربرد زیادی دارد درحالیکه ترکیب سنگ های قیمتی با نقره کمتر دیده می شود.

ـ خیلی از افراد ترکیب نقره و سنگ های نیمه قیمتی را بدل می دانند و اصلا قادر به تشخیص نقره از بدل نیستند. در واقع نقره تا حد زیادی دست پایین گرفته شده در حالیکه به خاطر زیبایی که از کاربرد سنگ های رنگی روی نقره بدست می آید و قیمت تمام شده کمتری دارد، می تواند طیف وسیعی از علاقمندان را راضی کند.

● جواهر و یقه اسکی؟!

الان که هوا سرده و مجبورید لباس های پشمی و یقه اسکی را از آرشیو! خارج کنید، باید فکری هم به حال جواهرات کنید تا خدای ناکرده از فلان و بهمان کم نداشته باشید. تابستان هم که نیست تا یک گردنبند کوتاه و ظریف جوابگو باشد. استفاده از جواهرات درشت که لزومی ندارد حتما با سنگ های قیمتی ساخته شده باشد، مناسب است. گوشواره و انگشترهای دارای نگین درشت با گردنبند بلند و تمام سنگ، زیبایی خاصی به لباس های یقه گرد و یقه اسکی شما خواهد داد.

استفاده از یک قطعه جواهر باشکوه می تواند لباس ساده شما را برای یک مهمانی رسمی زیبا جلوه دهد و با همان لباس ساده به اضافه یک جواهر ساده می توانید با اعتماد به نفس در یک مهمانی عصر شرکت کنید.

اگر هم اهل مد لباس و جواهر هستید هم به فکر اقتصاد خانواده، از فرمول همیشگی و جادویی برلیان سفید با اندازه متوسط استفاده کنید تا با اغلب لباس هایتان تناسب داشته باشد.

● گوشواره، انگشتر یا دستبند؟

هیچکدام. گزینه ما درست است. سال ۲۰۱۰ سال خودنمایی گردنبندهاست. طراحان و سازندگان بزرگ جواهر مثل لانوین و درایس فان نوتن، از همین الان کارهای زیادی آماده کرده اند که فیروزه هم بین آنها جایگاه ویژه ای دارد.