صنعت پتروشیمی را می توان به نوعی صنعتی مادر برای ایجاد و توسعه صنایعی دیگر مانند صنایع پلیمر، تایر و امثالهم دانست که در مقایسه با صنعت مادر از ارزش افزوده و خلق فرصت های شغلی به مراتب بالاتری برخوردار است. برای یک سرمایه گذاری موفق در صنایع پایین دستی پتروشیمی باید سرمایه گذار با حوزه صنعتی خود آشنا باشد،با مجوزهای مورد نیاز سرمایه گذاری و نحوه اخذ آنان غریبه نباشد و در نهایت باید از خدمات شرکت های خدمات و مشاوره کمک بگیرد.

● مشاوره برای سرمایه گذاری

از عوامل مؤثر در کسب حداکثر سود هر بنگاه – به ویژه در صنایع پایین دستی پتروشیمی تعامل بسیار فعال سرمایه گذار و مجری طرح با شرکت های ارایه دهنده خدمات می باشد. از همان ابتدا که سرمایه گذار حقیقی یا حقوقی عزم خود را جزم می کند که به عرصه تولید در این صنایع وارد شود، نیازمند شرکت های مشاوره مدیریت می باشد تا نگاهی اجمالی از فرصت های موجود سرمایه گذاری را ارایه نماید.

پس از تصمیم سرمایه گذار برای حضور در عرصه تولید اولاً باید شناسنامه و طرح مقدماتی و در نهایت طرح جامع مطالعات امکان سنجی فنی اقتصادی (Feasibility Study) توسط شرکت های مشاور مدیریت نوشته شود و ثانیاً پس از مشخص شدن جذابیت سرمایه گذاری اجرای طرح در مطالعات امکان سنجی، طرح تجاری (Business Plan) آن را با همراهی مجری طرح تدوین نماید.

پس از تهیه طرح تجاری، برای شروع مرحله اجرایی طرح، سرمایه گذار نیازمند اخذ مجوزهای لازم از سازمان های مربوطه، انجام اقدامات لازم در جهت کاهش هزینه های اولیه اجرای طرح مانند تأمین زمین، تکنولوژی و تجهیزات تولید با نازل ترین قیمت ها و نصب و راه اندازی کارخانه همراه با رعایت پارامترهای کسب حداکثر سود است.

اما موضوع مهم و حایز اهمیت که تاکنون از دید مسؤولان و سرمایه گذاران مغفول مانده، این است که آیا سرمایه گذار و یا مجری یک پروژه می تواند در همه مؤلفه های موفقیت فوق الذکر متخصص و حرفه ای باشد؟ آیا او می تواند ادبیات شناسایی و نفوذ در بازار و چگونگی کاهش هزینه حمل مواد اولیه و فروش محصولات را به خوبی بداند؟ آیا می تواند همزمان در این حوزه ها صاحب تجربه حرفه ای باشد؟ اینجا است که ضرورت حضور مؤسسات و بنگاه های ارایه دهنده خدمات تخصصی ملموس می گردد.

● چرا از خدمات تخصصی بی بهره ایم؟

عدم ارتباط جدّی صنعت کشور با بازارهای جهانی و نبود بازار رقابتی در کشور، رقابت در کیفیت، قیمت و خدمات پس از فروش را بی معنی کرده است. بنابراین صنعت نیازی به این خدمات احساس نمی کند و از این رو محدود به داخل کشور می شود و کشور از رشد صنعتی و امکان حضور در عرصه رقابتی جهانی باز می ماند. از سوی دیگر، به دلیل عدم رجوع صنعت به این گونه مؤسسات، توجه نخبگان برای حضور در ارایه این خدمات جلب نشده و این مؤسسات نیز برای کسب توانمندی های لازم و روز دنیا تلاشی نمی کنند. اما همان گونه که پیش تر بیان شد، صنایع پایین دستی پتروشیمی با توجه به مزایای نسبی کشور، می توانند نگاهی بلند نگر به بازارهای بین المللی و منطقه ای داشته باشند.

این شرکت ها در جهان شناخته شده اند. به عنوان نمونه، شرکت ژیانگ نت سان، تنها شرکت ارایه دهنده خدمات جامع به صنایع شیمیایی است که در سال ۱۹۹۷ برای اولین بار در ایجاد و راه اندازی یک صنعت خاص کسب و کار به شرکت های چینی خدمات می داد. دفتر مرکزی این شرکت در شهرستان هانگ ژو چین واقع شده است. با گسترش کسب و کار این دفتر، ده دفتر منطقه ای ایجاد شدند و به دنبال رشد مطالبات مبتنی بر خدمات وب، خدمات این شرکت نیز توسعه یافتند، به صورتی که در حال حاضر، به صنایع دارویی نیز خدمت ارایه می دهد.

شبکه Chem Net که توسط این شرکت ایجاد شده به عنوان یک شبکه بین المللی اینترنتی به ارایه خدمات گوناگون در زمینه های تجاری و تبادل مواد شیمیایی، فناوری، ایده ها و همچنین موتور جست وجوی قدرتمند شیمیایی پرداخته است و به عنوان ارایه دهنده خدمات حرفه ای پیشرو در صنایع شیمیایی جهان مشهور شده است.

با توجه به ضرورت حضور شرکت های توانمند ارایه کننده خدمات تخصصی برای توسعه صنعتی کشور، راهکارهای زیر توصیه می شوند:

۱) توسعه، ترویج و نهادینه سازی مفهوم خدمات توسعه کسب و کار و اثر گذاری بر فرهنگ کسب و کار در سطح صنعت

۲) ارتقای درک صاحبان صنایع از کارایی و سهولت خدمات توسعه کسب و کار به وسیله اجرای محدود برنامه های ارایه خدمات توسعه کسب و کار به صورت رایگان

۳) استفاده از ظرفیت مراکز رشد دانشگاهی به منظور تحت پوشش قرار دادن کسب و کارهای مرتبط با ارایه خدمات توسعه ای و همچنین استفاده از مراکز کارآفرینی و ارتباط صنعت با دانشگاه ها از طریق ایجاد واحد درسی معرفی خدمات توسعه کسب و کار

۴) ارایه تسهیلات ویژه به استفاده کنندگان از خدمات کسب و کار و معرفی صنعت گر برتر در حوزه ارایه خدمات توسعه کسب و کار

۵) تشکیل بانک اطلاعات ارایه دهندگان خدمات (در کلیه حوزه ها) از طریق مکاتبه با انجمن های تخصصی، فراخوان عمومی و رجوع به بانک های اطلاعاتی مرتبط و همچنین تعریف و واگذاری پروژه های طراحی خدمات توسعه کسب و کار در گرایش های صنعتی مختلف

۶) تدوین قوانین و مقرراتی برای الزام استفاده صنایع از مؤسسات توسعه کسب و کار مانند تأیید شرکت های مشاور مورد تأیید برای اخذ تسهیلات از سیستم بانکی

۷) ایجاد فضای رقابتی برای صنایع و مؤسسات ارایه دهنده خدمات با حضور رقبای بین المللی

۸) برقراری ارتباط انجمن ها و اتحادیه های صنعتی با مؤسسات مشاوره ای.