آیا تا به حال هنگام کار کردن با رایانه به مشکل کند کار کردن سیستم تان برخورد کرده اید؟ در بیشتر این موارد وقتی شما به رایانه دستوری می دهید، سیستم با تاخیر زیادی آن را اجرا می کند. این تاخیر به اندازه ای است که می توانید تا زمان اجرا شدن این دستور به انجام کارهای دیگر تان بپردازید. اگر با چنین مشکلی روبه رو شدید احتمالا رایانه تان به Spyware آلوده شده است. در حقیقت Spyware برنامه ای است که به محض واردشدن به سیستم، خود را به سیستم عامل می چسباند. همین موضوع باعث کمتر شدن عمر سیستم عامل تان و کاهش قدرت آن می شود.

هدف از طراحی برنامه های Spyware ردیابی سایت های مورد استفاده کاربر، ارسال پیغام هایی برای فروش محصولات یا ایجاد ترافیک برای برخی سایت هایی است که این کرم به درون آنها نفوذ کرده است. بر همین اساس و طبق آمار به دست آمده حدود ۸۰ درصد رایانه های خانگی دارای چنین برنامه ای است. البته اصلا لازم نیست از رایانه تان دلسرد شوید؛ پیش از هر تصمیمی ابتدا این مطالب را مطالعه کنید تا بدرستی به راهکارهای مبارزه با این برنامه پی ببرید. در ادامه به این موضوع می پردازیم که چنین برنامه ای به چه شکل روی سیستم تان نصب می شود، پس از نصب، چه کارهایی می کند و در نهایت به چه شکل می توانید از شر آن خلاص شوید؟

برخی کاربران به اشتباه Spyware و ویروس را یکی می دانند، در حالی که این دو با یکدیگر متفاوت است. ویروس در حقیقت برنامه ای کوتاه است که کدنویسی شده و تا جایی که می تواند نسخه های کپی شده خود را تولید می کند. علاوه بر این، ویروس ها به طور اتوماتیک نسخه های کپی شده خود را از طریق ارتباط بین رایانه های مختلف انتقال می دهد. این برنامه به منظور خراب کردن اطلاعات ذخیره شده در فایل ها یا ویرانی سیستم عامل طراحی شد.

در حالی که برنامه Spyware به منظور از بین بردن سیستم عامل رایانه تان طراحی نشده، بلکه برنامه ای است که بدون اجازه وارد سیستم تان شده و تغییرات دلخواهش را پیاده می کند. بیشتر این برنامه ها به منظور نمایش تبلیغاتی خاص برای شما برنامه نویسی شده یا این که به منظور نمایش سایت ها و آدرس های خاص روی جستجوگر تان طراحی شده است.

علاوه بر این بسیاری از برنامه های Spyware به منظور وارد شدن به سیستم عامل ویندوز نوشته شده است، برای نمونه برنامه هایی چون Trymedia، Nuvens، Estalive، Hotbar و New.Net.Domain.Plugin همگی به نوعی Spyware هستند.

برنامه Spyware به چه شکل وارد رایانه تان می شود؟

در حقیقت این خود شما هستید که برنامه Spyware را وارد سیستم تان می کنید، مثلا با کلیک کردن روی دکمه ای خاص روی پنجره pop up، نصب مجموعه ای از نرم افزار ها و راه هایی از این دست. این برنامه ها ماهیتی دروغین دارد؛ مثلا با فشار دادن دکمه کنسل برای انصراف از نصب برنامه ای روی سیستم، برنامه برعکس درخواست شما عمل می کند و آن را پنهانی روی سیستم تان قرار می دهد. در ادامه مطلب به بررسی برخی راه هایی که چنین برنامه هایی از آن طریق وارد سیستم تان می شود، می پردازیم.

اولین راه وارد شدن به سیستم از طریق دانلود به شکل خودکار است، در واقع هنگامی که یک وب سایت یا پنجره pop up در تلاش است اسپای ور را به طور اتوماتیک برایتان دانلود کند با چنین مشکلی مواجه خواهید بود. تنها پیغامی که ممکن است شما دریافت کنید، یک پیغام بسیار معمولی از جانب جستجوگر تان درباره نام نرم افزار است. علاوه بر این در چنین پیغامی از شما پرسیده می شود آیا تمایل دارید چنین نرم افزاری روی سیستم تان دانلود شود یا نه؟ ولی چنانچه در قسمت security سیستم حد امنیت مورد نیاز تان را پایین تعیین کرده باشید، حتی چنین پیغامی را هم دریافت نخواهید کرد.

از دیگر راه های واردشدن اسپای ور به سیستم تان گرفتن و دانلود نرم افزار از روی یک رایانه دیگر است. برخی از چنین برنامه هایی از طریق دانلود برنامه Spyware که در پس زمینه دانلود برنامه اصلی قرار دارد، وارد می شود. در بیشتر مواقع چون کاربر فهرست کامل شده فایل دانلود را نمی خواند، متوجه دریافت برنامه جانبی قرار داده شده روی فایل اصلی نمی شود. پس اگر تصمیم دارید چنین اسپای وری را دانلود نکنید، بهتر است هنگام دانلود نرم افزار های مجانی که روی اینترنت قرار دارد دقت لازم را به خرج دهید. چون چنین برنامه هایی بیشتر در کنار خود Spyware به همراه دارند.

راه سوم واردشدن چنین برنامه هایی به سیستم تان از طریق add on های قرار داده شده روی جستجوگر تان است. (چنین برنامه هایی در نرم افزار های جانبی قرار گرفته روی جستجوگر قرار دارد.) مثلا نوار ابزار یا قسمت جستجوی جانبی می تواند چنین برنامه ای را به همراه داشته باشد.

البته یک چنین برنامه هایی به منظور درست کار کردن جستجوگر تان حتما باید روی چنین نرم افزاری نصب شوند، ولی متاسفانه برنامه ویران کننده ای را نیز به همراه دارد. نام دیگر برنامه های اینچنینی دزدان جستجوگر است؛ زیرا با ورود به سیستم به پایین ترین قسمت آن می رود و برای بیرون کشیدن شان نیاز به انجام کارهای متفاوت است.

و در نهایت آخرین راه واردشدن چنین اسپای ورهایی نرم افزار های از بین برنده است؛ چنین نرم افزار هایی درصدد است شما را متقاعد کند که می خواهد تمام اسپای ور های موجود روی سیستم تان را پاک کند. در نتیجه شما به آنها اعتماد کرده و دانلود شان می کنید. اما پس از اجرای برنامه به شما پیغام پاک شدن سیستم از هر برنامه مخربی را می دهد؛ در حالی که خود برنامه به شکل بسیار ماهرانه ای برنامه Spyware را وارد سیستم تان کرده است.

Spyware ها می تواند سیستم تان را به شکل های متفاوتی ویران کند، به طور مثال حداقل کاری که چنین برنامه ای با سیستم تان انجام می دهد اجرای برنامه Spyware در حین بالا آمدن سیستم عامل رایانه است. در صورت اجرای چنین برنامه ای بخش عمده ای از RAM و پردازشگر سیستم تان اشغال می شود، این یعنی مدت زمان انجام تمام کارهایتان بیشتر از حد معمول به طول خواهد انجامید. از طرف دیگر می تواند در صورت باز بودن جستجوگر تان دایم پنجره مورد نظر را ببندد، در نتیجه باید دایم جستجوگر را باز کرده تا به کارتان ادامه دهید. از طرف دیگر برخی Spyware ها بر نمایش نتیجه جستجویتان تاثیر می گذارد؛ یعنی چنانچه به دنبال مطلب خاصی باشید، برنامه جانبی اسپای ور تنها سایت هایی را برایتان نمایش می دهد که خود این برنامه تعیین می کند. این یعنی اسپای ور در نمایش نتایج جستجویتان دخالت می کند. علاوه بر اینها برخی Spyware ها در سیستم تان مداخله بیشتری کرده و در نتیجه DLL های مورد استفاده رایانه تان برای اتصال به اینترنت را تغییر می دهد. به این ترتیب رایانه تان دیگر نمی تواند به اینترنت متصل شود و پیغام Failure را مشاهده خواهید کرد.

منبع: www.howstuffwork.com

نازلی وحدت