آثار دلپذیر در باغ ییلاقی

دهكده نیاوران یكی از بخش های ییلاقی در شمال تهران است كه مورد توجه شاهان قاجار قرار گرفته و فتحعلی شاه , باغی مصفا در این محل احداث و عمارتی كوچك را به عنوان استراحتگاه بنا كرد پس از او محمد شاه آن عمارت را با یك بالاخانه مختصر گسترش داد بعد از مرگ محمد شاه , ناصرالدین شاه همین مكان را به عنوان باغ ییلاقی خود برگزید و دستور ساخت كاخ عظیمی را در آن داد كه در آغاز به كاخ نیاوران و بعد, به كاخ صاحبقرانیه معروف شد

● كاخ‌ موزه‌ نیاوران‌

دهكده‌ نیاوران‌ یكی‌ از بخش‌های‌ ییلاقی‌ در شمال‌ تهران‌ است‌ كه‌ مورد توجه‌ شاهان‌ قاجار قرار گرفته‌ و فتحعلی‌ شاه‌، باغی‌ مصفا در این‌ محل‌ احداث‌ و عمارتی‌ كوچك‌ را به‌ عنوان‌ استراحتگاه‌ بنا كرد. پس‌ از او محمد شاه‌ آن‌ عمارت‌ را با یك‌ بالاخانه‌ مختصر گسترش‌ داد. بعد از مرگ‌ محمد شاه‌، ناصرالدین‌ شاه‌ همین‌ مكان‌ را به‌ عنوان‌ باغ‌ ییلاقی‌ خود برگزید و دستور ساخت‌ كاخ‌ عظیمی‌ را در آن‌ داد كه‌ در آغاز به‌ كاخ‌ نیاوران‌ و بعد، به‌ كاخ‌ صاحبقرانیه‌ معروف‌ شد. در دوره‌ پهلوی‌ به‌ جز كاخ‌ صاحبقرانیه‌ و كوشك‌ احمد شاهی‌، تمام‌ بناهای‌ مجموعه‌ تخریب‌ و كاخ‌ نیاوران‌ در ضلع‌ شمالی‌ صاحبقرانیه‌ ساخته‌ شد.

● كوشك‌ احمد شاهی‌

این‌ عمارت‌ در اواخر دوره‌ قاجار و به‌عنوان‌ استراحتگاه‌ خصوصی‌ در فضای‌ شمالی‌ عمارت‌ صاحبقرانیه‌ با مساحتی‌ بالغ‌ بر ۸۰۰ متر مربع‌ در دو طبقه‌ با تزئینات‌ و نمای‌ آجری‌ ساخته‌ شده‌ است‌ و در دوره‌ پهلوی‌ با انجام‌ مرمت‌ و اضافه‌ كردن‌ الحاقات‌ جدیدی‌ در داخل‌ به‌ عنوان‌ محل‌ سكونت‌ رضا پهلوی‌ مورد استفاده‌ قرار گرفت‌ و پس‌ از انقلاب‌ اسلامی‌ مرمت‌ و محافظت‌ شد.

● كاخ‌ موزه‌ نیاوران‌

عملیات‌ احداث‌ كاخ‌ موزه‌ نیاوران‌ با ۹ هزار متر مربع‌ زیر بنا در سال‌ ۱۳۳۷ آغاز شد و در سال‌ ۱۳۴۷ مورد بهره‌ برداری‌ قرار گرفت‌، در طبقه‌ اول‌ سرسرای‌ بزرگی‌ وجود دارد كه‌ با قالیهای‌ دستباف‌ ایرانی‌ فرش‌ شده‌ است‌. زیباترین‌ اثر این‌ بخش‌ از كاخ‌، فرش‌ مصور چهره‌ پادشاهان‌ و مشاهیر ایران‌ از دوره‌ هخامنشی‌ تا قاجاریه‌ ، بافت‌ كرمان‌ است‌ . در انتهای‌ همین‌ بخش‌، سینمای‌ اختصاصی‌ كاخ‌ و پشت‌ آن‌ كتابخانه‌ دربار قرار دارد . تالار پذیرایی‌ نیز فضایی‌ مزین‌ به‌ گچبری‌ها و تابلوهای‌ نقاشی‌ از هنرمندان‌ مشهور است‌ كه‌ با پنجره‌ بزرگی‌ به‌ استخر روبروی‌ كاخ‌ باز می‌شود، سقف‌ كاخ‌ آلومینیومی‌ و متحرك‌ است‌. این‌ كاخ‌ در سال‌ ۱۳۶۵ به‌ روی‌ مردم‌ گشوده‌ شد.

● موزه‌ جهان‌ نما

در ضلع‌ غربی‌ كاخ‌ صاحبقرانیه‌ در ابتدای‌ ورودی‌ راهروی‌ غربی‌ آن‌ موزه‌ جهان‌ نما با آثاری‌ از تمدنهای‌ باستانی‌ و آثار حجمی‌ و نقاشی‌های‌ هنرمندان‌ معاصر ایران‌ و جهان‌ قرار دارد. در بخش‌ باستانی‌ این‌ موزه‌ آثاری‌ از كشورهای‌ آسیای‌ جنوب‌ شرقی‌ دست‌ ساخته‌های‌ شرق‌ دور و تمدنهای‌ آمریكی‌ لاتین‌ از جنس‌ چوب‌، عاج‌، استخوان‌ و برنز به‌ نمایش‌ در آمده‌ است‌. در این‌ موزه‌ همچنین‌ آثاری‌ از پرویز كلانتری‌، سهراب‌ سپهری‌، پرویز تناولی‌، پابلو پیكاسو و ... در معرض‌ دید علاقمندان‌ و پژوهشگران‌ قرار گرفته‌ است‌.

● كاخ‌ موزه‌ صاحبقرانیه‌

در سال‌ ۱۲۶۷ هجری‌ قمری‌ به‌ دستور ناصرالدین‌ شاه‌ ساخته‌ شده‌ و در مركز طبقه‌ اول‌، حوض‌ خانه‌ با چهار ستون‌ و تزیینات‌ گچبری‌ دیده‌ می‌شود. در طول‌ راهروی‌ سمت‌ چپ‌ اتاق‌ پذیرایی‌ خصوصی‌ شاه‌ با آثاری‌ چون‌ قلمدانهای‌ لاكی‌، دو تابلوی‌ سوخت‌ و معرق‌ روی‌ چرم‌ مربوط‌ به‌ اواخر قاجاریه‌ با سبك‌ صفوی‌ مینیاتورهای‌ استاد فرشچیان‌ به‌ چشم‌ می‌خورد. در طبقه‌ دوم‌ این‌ كاخ‌ تالار آیینه‌ قرار دارد با تزیینات‌ بسیار ظریف‌ آیینه‌ كاری‌ بر جذابیت‌ آن‌ افزوده‌ است‌ . در كاخ‌ صاحبقرانیه‌ مجموعه‌ ارزشمندی‌ از آثار تجسمی‌، خوشنویسی‌، انواع‌ سوزن‌ دوزی‌ و... از هنرمندان‌ ایرانی‌ و خارجی‌ نگهداری‌ می‌شود. مجموعه‌ تاریخی‌ نیاوران‌، در ایام‌ نوروز همه‌ روزه‌ از ساعت‌ ۹ صبح‌ تا ۵ بعدازظهر، آماده‌ بازدید علاقمندان‌ است‌ .ورودی‌ كاخ‌ موزه‌ نیاوران‌، ۵۵۰ تومان‌ است‌.