فرزند صبح و طلسم پنج ساله

پروژه سینمایی فرزند صبح به کارگردانی بهروز افخمی با موضوع زندگی امام خمینی ره مدت ۵ سال است که روند آماده سازی و تولید خود را سپری می کند و از این نظر که هیچ فیلمی تاکنون در سینمای ایران روند تولید پنج ساله را طی نکرده است به یک رکورد جالب و دست نیافتنی در این زمینه دست پیدا کرده است

پروژه سینمایی فرزند صبح به کارگردانی بهروز افخمی با موضوع زندگی امام خمینی(ره) مدت ۵ سال است که روند آماده سازی و تولید خود را سپری می کند و از این نظر که هیچ فیلمی تاکنون در سینمای ایران روند تولید پنج ساله را طی نکرده است به یک رکورد جالب و دست نیافتنی در این زمینه دست پیدا کرده است. بهروز افخمی کارگردان این پروژه اوایل فروردین سال ۱۳۸۳ از آغاز فعالیت برای تولید پروژه ای نسبتا عظیم درباره مقطعی از زندگی امام خمینی (ره) که مربوط به زمان تولد تا هفت سالگی امام و تحولات اجتماعی و سیاسی آن زمان می شد، خبر داد و اکنون با گذشت پنج سال خبر از توقف مراحل فنی فیلم به دلیل پرداخت نشدن مطالبات خود از سوی سازمان ها و نهادهای حامی تولید و کمبود بودجه خبر می دهد. این در حالی است که حامیان فیلم از جمله موسسه تنظیم و نشر آثار امام(ره) قویا اعلام می کنند که هیچ تاخیری در پرداخت های خود ندارند.

● تعویق تولید و دلایل آن

کار تولید فرزند صبح با ساخت دکورهای آن آغاز شد و قرار بود که کار در اردیبهشت سال ۱۳۸۳ کلید بخورد اما گویا آتش سوزی بخشی از دکورها را از بین برد و کار را چند ماهی به تعویق انداخت . بهروز افخمی هم با بهانه ای برای حضور در جشنواره فیلم کن و نمایش فیلم گاوخونی و ساخت فیلم ته دنیا به فرانسه سفر کرد. با اینکه قرار بود از خرداد ماه سال ۱۳۸۳ و پس از بازگشت نویسنده و کارگردان آن از کن فیلمبرداری فرزند صبح شروع اما باز هم بنا به دلایل مختلفی که مهم ترین آنها مشغله های فراوان خود افخمی (که وی عادت دارد با یک دست چند هندوانه بردارد) بود، شروع فیلمبرداری تا مهر ماه آن سال به تاخیر افتاد. اما بالاخره در روزهای پایانی مهر ماه سال ۱۳۸۳ مراسم افتتاحیه فرزند صبح با حضور جمعی از مسئولان سینمایی کشور در حوالی شهرستان شهریار برگزار شد و این فیلم کلید خورد. فیلمبرداری فرزند صبح باید در دو نوبت زمستانه و بهاره و تابستانه انجام می شد. در بخش زمستانه تنها دایه امام که هدیه تهرانی نقش آن را بر عهده داشت بازی داشت و پس از پایان یافتن فیلمبرداری های لوکیشن زمستان، کار تا بهار سال آینده به تعویق افتاد. با جدی تر شدن مراحل تولید فیلم، حواشی این فیلم هم بالا گرفت. شایعه حضور بازیگرانی چون سعید کنگرانی و بهمن مفید و قطعی شدن بازی هدیه تهرانی و محمدرضا شریفی نیا موجی از اعتراضات را پیرامون فیلم به راه انداخت تا جایی که بهروز افخمی در واکنشی تند اعلام کرد تا زمانی که او در این فیلم به عنوان کارگردان و نویسنده حضور دارد، از هر که به امام (ره) علاقه داشته باشد استفاده خواهد کرد و ملاک برای او حال افراد است نه گذشته آنها. فیلم قرار است دوران کودکی امام خمینی (ره) را در دو بخش دو و سه سالگی و یک دوره هفت سالگی روایت کند. علاقه افخمی به بازیگران دوران سه سالگی امام و به قول او خوب درآمدن نقش کودکی امام توسط آرمان ایرانپور، باز هم او را به این فکر انداخت تا پروژه را دو سال دیگر به تعویق بیندازد تا آرمان ایرانپور قدری بزرگ تر شود و خود او نقش دوران هفت سالگی امام را بازی کند و افخمی معتقد بود این بازیگر آنقدر تاثیرگذار و به یادماندنی است که فکر می کنم جابه جایی او با یک بازیگر باعث ضایع شدن نیمه دوم فیلم خواهد شد.

بالاخره افخمی با سرمایه گذار و تهیه کننده صحبت کرد و آنها را برای به تعویق انداختن روند تولید مجاب کرد و پروژه فرزند صبح تا مرداد ماه سال ۸۵ بسته ماند. با شروع فیلمبرداری مجدد فیلم در مرداد سال ۸۵ این کار به بهانه های مختلفی از جمله انتخاب بازیگر نقش بزرگسالی امام که بین جمشید هاشم پور و عبدالرضا اکبری در چرخش بود، کمبود بودجه و غیره و غیره تا پنجم آذر ماه سال ۱۳۸۶ ادامه یافت و با فیلمبرداری لوکیشن پایگاه شکاری و تبعید امام خمینی به ترکیه کار تصویری این پروژه سینمایی به پایان رسید. اکنون نوبت مراحل فنی بود. مذاکره با موسیقیدان معروف غربی اینو موریکونه برای ساخت موسیقی متن فیلم پس از مدت ها به نتیجه نرسید و بالاخره کیوان هنرمند که موسیقی گاوخونی را برای فیلم افخمی ساخته بود مامور تهیه موسیقی متن فیلم شد. کار تدوین نیز به سیف الله داد سپرده شد تا فیلم برای حضور در جشنواره فیلم فجر سال ۸۶ آماده شود، اما باز هم افخمی خبر از کمبود بودجه و اعتبار داد تا فیلم از حضور در جشنواره فجر باز بماند. کار تدوین فیلم در اواخر سال ۸۶ به پایان رسید و سیف الله داد اعلام کرد که نسخه ۹۵ دقیقه ای فیلم برای صداگذاری و میکس به خارج از کشور ارسال خواهد شد. اکنون نزدیک به ۱۰ ماه از سال ۸۷ نیز گذشته است و تا چند صباحی دیگر جشنواره فجر ۸۷ نیز آغاز خواهد شد که باز هم خبر از به تعویق افتادن مراحل فنی می رسد. اکنون در آستانه سی امین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی قرار داریم و حامیان مالی این پروژه سینمایی مصراند که این فیلم به جشنواره امسال برسد و به گفته ایشان هیچ گونه تاخیری در پرداخت های خود ندارند.

● پس مشکل فرزند صبح چیست؟

وجود مشکلات مالی توسط حامیان قویا تکذیب می شود؛ پروژه، پروژه ای ملی است که در آستانه پیروزی انقلاب همه دوست دارند که این فیلم به نتیجه برسد و شاهد اکران آن باشند، کسی یا نهادی هم کارشکنی نکرده است پس آیا دلیلی جز عدم تمایل نویسنده و کارگردان برای شکستن طلسم پنج ساله تولید این فیلم وجود خواهد داشت؟

به راستی افخمی به دنبال چیست ساخت فیلمی از امام یا ...؟!

محمدتقی شجاعی