مرور کارنامه جیمز نچوی عکاس خبری جنگ

شاید کمی اغراق باشد که می گویند: «عکس خبری بهتر و تاثیرگذارتر از هزار صفحه گزارش خبری است.» اما می توان این را به جرأت بیان کرد که عکس خبری از مهم ترین عناصر خبری چه در قرن بیستم و چه در هزاره سوم است و در این بین عکاسان جنگ، واجد اهمیتی مضاعف هستند اما نام چند نفر از این عکاسان به دلایلی خاص در صدر فهرست قرار دارد. از جمله: جیمز نچوی متولد ۱۹۴۸ در ایالت ماساچوست آمریکا؛ وی پس از پایان تحصیلات در رشته های تاریخ هنر و علوم سیاسی از سال ۱۹۷۰ کار عکاسی خود را آغاز کرد. دیدن عکس های عکاسان از جنگ ویتنام، اراده و نگاه نچوی را به سمت گزارشگری تصویری جنگ معطوف ساخت. وی عکاسی را به شکل تجربی آموخت و در حین کار روی کشتی های تجاری همراه با عکاسی به ساخت فیلم کوتاه نیز پرداخت. وی در سال ۱۹۷۶ به شکل رسمی کار مطبوعاتی خود را در نیومکزیکو آغاز کرد و چهارسال بعد با مهاجرت به نیویورک مرکز مطبوعات آمریکا با مجلات مختلفی به همکاری پرداخت.

نخستین ماموریت خارجی وی ایرلندشمالی بود. گزارش های نچوی در زمینه مبارزات ارتش آزادی بخش ایرلند (IRA) سروصدای زیادی برپا کرد. موفقیت وی در این زمینه باعث شد تا تصمیم نهایی خود را بگیرد. نچوی عکاس جنگ خواهد شد.

او عکاس جهان وطن و بدون مرز است. از السالوادور گرفته تا نیکاراگوئه، گواتمالا، از عراق و افغانستان تا کوزوو. وی از سال ۱۹۸۵ برای مجله معتبر تایم به عکاسی پرداخت و از سال ۱۹۸۶ تا ۲۰۰۱ عضو فعال آژانس عکس خبری مگنوم بوده است. نچوی پنج بار موفق به دریافت جایزه عکس خبری رابرت کایا و دو بار برنده جایزه World Press شده است.

خصوصیت برجسته نچوی انسان مداری شدید و اخلاقی اوست. عکس های او نشانگر درک دقایق رنج آور انسان یا انسان هایی است که تحت تاثیر جنگ قرار گرفته اند. همدردی او تا نهایت انسان دوستی ادامه دارد. این همدلی تا به حدی است که آنان که در مقابل دوربین اش قرار می گیرند نیز از او تاثیر می پذیرند. احترام همه جانبه نچوی به قربانیان و آسیب دیدگان مثال زدنی است آنگاه که منتظریم قربانیان بر اثر شدت غم و رنج به خبرنگاران توهین کنند او با احترام و مهربانی مرهمی هرچند موقت بر زخم های روحی آنان می گذارد.

نچوی در هیچ زمان مزاحم زندگی کسی نبوده و بی جهت به سرکشی محیط خانواده ها نمی پردازد. او می تواند ساعت ها در کنار یک زن عزادار بنشیند و عکاسی کند. این روش درس های بزرگی است برای عکاسان تازه وارد و کوچک. نچوی عقیده ای راسخ در زمینه ارتباطات انسانی دارد. وی به عکاسان جنگ چنین می گوید: «وقتی فردی به شما اعتماد و تقاضای کمک می کند، نمی توانید بی تفاوت باشید. در حالی که این خود صرفا به همدردی شما نیاز دارد. تنها عکس گرفتن کافی نیست.» وی در زمینه وظیفه امدادرسانی به حادثه دیدگان توسط عکاسان از کلمه «باید» استفاده می کند: «اگر شما تنها فرد در صحنه هستید، باید دوربین را به کناری گذاشته و به آسیب دیدگان کمک کنید.» این در حالی است که بر طبق قانونی نانوشته، هیچ عکاسی نباید دست خالی به مرکز خود بازگردد.

نچوی همواره سعی داشته تا از بن بست های ایجادشده توسط ارتش ها و مقامات دولتی فرار کند تا بر این اساس حقایق پوشیده و تلخ جنگ ها را به همگان نشان دهد. اما موفقیت او در زمینه عکاسی خبری به عوامل دیگری نیز بستگی دارد از جمله «استقلال حرفه ایی». این ویژگی در مجموعه عکس های وی از جنگ اول خلیج فارس به خوبی نمایان است. وی می گوید: «من و عکاسان دیگر تا حد امکان سعی داشتیم از نظارت سربازان آمریکایی فرار کنیم. ما با تغییر لباس و شکل ظاهری و عبور از مراکز بازرسی به عکاسی می پرداختیم و بدون اینکه سانسور شویم گزارش های خود را ارسال می کردیم.

ارتش آمریکا به سامان دهی رسانه ها پرداخته بود آنها می دانستند که نیمی از پیروزیشان بستگی به نوع اطلاع رسانی دارد؛ ما نیز کاری جز حفظ استقلال و شرافت حرفه ایی خود انجام ندادیم.» جذابیت عکاسی جنگ برای نچوی به قدرت تاثیرگزاری عکس خبری وابسته است: «عکاسی این قدرت را دارد تا مفاهیم انسانی را به مردم یادآوری کند. اگر بپذیریم که جنگ تلاشی است برای نفی انسانیت، آنگاه باید پذیرفت که عکاسی کنشی ضدجنگ است. کنش و اقدامی انسانی و پادزهری برای طاعونی به نام جنگ».