|
|
|
|
|
دورهٔ پهلوى عصر تجدد در
موسيقى ايران است. در اين دوره
مبانى جديدى که از فرهنگ غرب اخذ
شده بود، در موسيقى ايرانى مطرح شد
و فرمهاى جديدى در اين موسيقى
بوجود آمد. کار ضبط موسيقى رونق
گرفت و موسيقى به ميان مردم آمد. از
طرف ديگر موسيقى اصيل ايرانى رو به
فراموشى مىرفت. در اين عصر
نهادهاى ادارى در هنر موسيقى
ايجاد مىشد. در دورهٔ محمدرضا شاه
پهلوي، عصر دورى از سنن قديم ملى و
پذيرش فرهنگ جديد با الگوهاى غربى
بود.
| |
|
|
|
بعد از وقوع انقلاب اسلامى و
پيروزى آن در بهمن ۱۳۵۷، ابتدا
امور توليدي، پژوهشى و اجرايى
موسيقى متوقف شد. ارکسترها تعطيل
شدند. شرکتهاى نوار پرکنى فعاليت
خود را متوقف کردند. و تنها تعداد
معدودى از هنرمندان، به توليد
موسيقى انقلابى پرداختند. ايران
بعد از هفتاد سال داراى موسيقى
انقلابى شد، و بعد خوانندگان و
تلويزيون و کابارهها راهى اروپا
و امريکا شدند.
| |
|
|
|
پس از حکم حضرت امام خمينى در
باب حرکت رحليت موسيقى در سال
۱۳۶۷، باب آموزش و ترويج موسيقى
باز شد.
| |
|
|
|
به گفتهٔ موسقيدانان دورهٔ پهلوى اول، رضاشاه موسيقى ملى ايران را بر موسيقى فرنگى ترجيح مىداد، اما رواج موسيقى فرنگى که عنوان علمى يافته بود را براى ترقى کشور مناسبتر مىديد. وى در سازمان موزيک نظام تغييراتى داد. اداره کل موزيک قشون را منحل کرد و اداره کل موزيک را جايگزين آن قرار داد. در عصر او مارشها و سرودهاى نظامى بسيارى ساخته شد.
| |
|
|
|
در عصر رضاشاه کنسرتهاى عمومى و اجراى خوانندگان زن در ملاء عام مطرح شد. تدريس سرود در مدارس پايتخت آغاز شد که مؤسس اين کار علىنقى وزيرى بود. اولين مجله موسيقى به زبان فارسى در ۱۳۱۸ توسط اداره موسيقى کشور منتشر شد و تئاتر موزيکال جامعه باربد از اين زمان آغاز شد.
| |
|
|
|
در سال ۱۳۰۲ علىنقى وزير مدرسه عالى موسيقى را برپا کرد. در اين مدرسه موسيقى ايرانى با نگرش جديدى مبتنى بر اصول و قواعد موسيقى اروپايى تدريس مىشد. وى نخستين ارکستر بزرگ مرکب از سازهاى ايرانى و غربى را داير کرد و به اجراى کنسرت و ضبط صفحه پرداخت.
| |
|
|
|
در سال ۱۳۰۶ يک سلسله صفحه از تکنوازى تار وزيرى و آهنگهاى او با ساز و ارکستر و صداى خانم روحانگيز ضبط شد. در سال ۱۳۰۷ مدرسه موزيک نظام زير نظر وزيرى قرار گرفت. وزيرى بعد از به آتش کشيده شدن سينماى او در لالهزار - که مخصوص خانمها تأسيس شده بود - کمکم منزوى شد و به اداره هنرستان موسيقى و تربيت شاگرد پرداخت. در اوايل ۱۳۱۴-۱۳۱۳ وزيرى که در مدرسهٔ موسيقار يا همان مدرسهٔ موسيقى دولتى فعاليت داشت، به دليل تمرّد از دستور دولت از کار برکنار شد و انزواى او نزديک به چهل سال طول کشيد و ديگر فعاليت چندانى نکرد. در سال ۱۳۱۴ غلامحسين مينباشيان معاون اداره کل موزيک نظام، جاى وزيرى را گرفت و کمکم برنامه تدريس موسيقى ايرانى از هنرستان حذف شد. اما موسيقىدانان بزرگى چون مرتضى نى داود، ابوالحسن صبا، موسى معروفي، مرتضى محجوبي، قمر و ديگران فعاليت غيررسمى خود را ادامه مىدادند. در سال ۱۲۹۷ ادارهٔ موسيقى کشور زير نظر غلامحسين مينباشيان رسماً تأسيس شد و اولين دورهٔ مجله موسيقى به سردبيرى صادق هدايت در اين زمان منتشر شد. برنامه موسيقى کشور محدود به اجراى سرود و مارش و قطعاتى از موسيقيدانهاى غربى بود. رضاشاه دستور منع تظاهرات مذهبى از جمله تعزيه را صادر کرد و موسيقى مذهبى در ايران آن زمان رو به نابودى رفت. کار ضبط صفحه رونق بسيارى گرفت و وجود بهترين استادان موسيقى ايرانى در ”راديو تهران“ اين استقبال را بيشتر کرد. روىهم رفته نسل دوم موسيقيدانهاى ايرانى که شاگردان درويشخان بودند، رهبرى موسيقى اصيل را در دست داشتند و به ترتيب شاگردان و اجراى برنامه مشغول بودند.
| |
|
|
|
در عصر رضاشاه فرمهاى موسيقى ايرانى متنوعتر شد و آثار زيبايى در زمينه ترانه و تصنيف در زمينههاى عشقي، ملى و ميهنى پديد آمد. در مجموع عصر رضاشاه عصر پديد آمدن نهادهاى دولتى در موسيقى بود.
| |
|
|
|
عصر پهلوى دوم نيز صرفنظر از مدتى کوتاه، عصر دورى از سنن قديم ملى بود. از شهريور ۱۳۲۰ ش. و اشغال تهران بهدست متفقين، امور ادارى موسيقى در محاق تعطيل و به تعويق افتاد.
| |
|
|
|
علىنقى وزيرى بهجاى غلامحسين مينباشيان به رياست اداره موسيقى کشور منصوب گرديد. وزيرى براى موسيقى ايرانى و موسيقى غربى برنامه آموزش عظيم کرد ولى کار او با مخالفت شديد هنرجويان مواجه شد.
| |
|
|
|
در سال ۱۳۲۰ ش. ارکستر هنرستان موسيقى کنسرتهاى بسيارى برگزار کرد و دوره جديد مجله موسيقى به رياست روحالله خالقى منتشر شد. اجراى موسيقى در سينماها و تئاترها رونق مجدد گرفت.
| |
|
|
|
در سال ۱۳۲۳ ش. پيشنهاد حذف موسيقى ايرانى از برنامه دروس هنرستان مطرح شد و موسيقىدانان تحصيلکردهٔ اروپا هدايت جريان موسيقى رسمى کشور را در دست گرفتند. روحالله خالقي، انجمن دوستداران موسيقى ملى را در اسفند ۱۳۲۳ تأسيس کرد و کنسرتهاى موفق بسيارى برگزار کرد. مجلهٔ چنگ نيز در سال ۱۳۲۵ ش. به صاحب امتيازى روحالله خالقى منتشر شد. انجمن موسيقى ملى نقش مهمى را در احياى هويت ملى و تقويت حس وطنپرستى ايفاء نمود.
| |
|
|
|
وزيرى از ۱۳۲۵ ش. از امور موسيقى کشور کنار رفت و به تدريس در دانشگاه مشغول شد. ارکستر سمفونيک تهران در همين سالها شکل گرفت و موسيقى ايرانى بهکل از برنامه آموزشى حذف شد. در سال ۱۳۲۶ ش. اداره هنرهاى زيبا تأسيس شد و کميسيون موسيقى در آن شروع بهکار کرد.
| |
|
پشتیبانی 
خبرنامه
عضویت ویژه
اخبار داغ
راهنما
RSS
English
Locked
دریافت Toolbar آفتاب 
